Logo HHAD 2018 250
Sitemap Hoavouu.com
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
15,010,739
Free Support Hoavouu.com
Ho Tro Hoavouu 250
hotels-Hoavouu

Không dối trá

19 Tháng Mười 201200:00(Xem: 9723)
Không dối trá

khongdoitra-ledanMọi sự dối trá đều phải trả giá bằng sự cô đơn khủng khiếp.

Ngạn ngữ Pháp có câu: “Sự dối trá còn tệ hại hơn cả sát nhân”. Sự dối trá không chỉ ở nghĩa thông thường là nói dối hay làm dối, mà còn bao hàm cả việc biết người khác đang gặp nguy hiểm mà không giúp.

Tiên sinh G. Ohsawa là một triết gia vừa là thầy thuốc người Nhật, đã có nhiều năm làm việc tại Paris, ông cho rằng, thầy thuốc đi trên đường tình cờ gặp một em bé vàng da mà không giúp cho em bé biết lá gan của em bé đang có vấn đề nghiêm trọng, để cho gia đình em bé kịp thời chữa trị thì người thầy thuốc cũng sẽ bị mang tội dối trá.

Đó là câu chuyện vào những thập niên 50 của thế kỷ trước; còn bây giờ xã hội văn minh hơn, sự chăm sóc sức khỏe bảo hiểm y tế ưu tiên hàng đầu, người ta đã biết kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện bệnh sớm.

Hậu quả của sự dối trá không chỉ ở những người thầy thuốc vô cảm mà bao gồm mọi giới trong xã hội. Người kỹ sư xây dựng cầu đường, nhà cửa phải chịu trách nhiệm kỹ thuật về những công trình của họ. Những cây cầu yếu, những con đường đang thi công, những đoạn đường hư hỏng nguy hiểm cần phải có biển báo để tránh tai nạn cho người tham gia giao thông, và biết bao hiểm nguy đang rình rập đâu đó trong cuộc sống, nếu như không có ai vô tình “dối trá” và mọi người đều biết đưa ra những dự báo, những tín hiệu nguy cấp để thông tin cho nhau, thì cuộc sống này sẽ an toàn hơn và đẹp hơn rất nhiều.

Ngày xưa học tiểu học, cô giáo dạy học trò gặp mảnh chai hay vật sắc nhọn trên đường đi thì nên nhặt bỏ vào chỗ an toàn, việc làm này tuy nhỏ nhưng ảnh hưởng đến tâm tính học trò khi lớn lên, làm giàu thêm lòng nhân ái.

Vì cái bản chất của lòng người vốn thiện (Nhân chi sơ tánh bổn thiện), cho nên, từ khi còn bé, sự giáo dục tưới tẩm hạt giống thiện lành từ thầy cô, gia đìnhxã hội là điều rất cần thiết, để cho các thế lực xấu ác không thể xâm nhập vào tâm tính trẻ con ngây thơ trong trắng. Mẹ “dạy cho con tiếng nói thật thà” (Trịnh Công Sơn) bằng những những câu tục ngữ: “Một lời nói dối, sám hối bảy ngày”, hay “Ăn ngay nói thật, mọi tật mọi lành”, hoặc “Đường đi hay tới, nói dối hay cùng”, “Một lời nói phải, củ cải cũng nghe”… cũng không ngoài ý nghĩa răn dạy cách ăn ngay nói thật.

Biết mà không nói cũng mang tội “dối trá”, nói mà không hay, làm buồn lòng người khác cũng mang tội. “Nói bên Đông, động lòng bên Tây/Tuy rằng nói đó, nhưng đây chạnh lòng”. Nói nhiều quá cũng không tránh khỏi đa ngôn đa quá. “Ăn lắm thì hết món ngon/Nói lắm thì hết lời khôn hóa rồ”. Người ta nói cha mẹ sinh ra ta có hai tai nhưng chỉ một miệng thôi, cho nên phải nghe nhiều hơn nói. Vì vậy ông cha ta mới dạy từ khi còn thơ dại phải học ăn, học nói, học gói, học mở và phải ghi nhớ câu “Biết thì thưa thốt, không biết thì dựa cột mà nghe”. Phải biết học cách lắng nghe từ người lớn cũng như kẻ nhỏ vì “hậu sinh khả úy”, kẻ sinh sau cũng có nhiều điều đáng cho ta học hỏi. Cha mẹ dạy con “Ăn có nhai, nói có nghĩ”, nhưng cũng có một số ít người con không vâng lời khiến bậc phụ huynh buồn lòng than thở “Sinh con ai dễ sinh lòng/ Sinh con ai cũng vun trồng cho con”.

Sự dối trá trong tình bạn hoặc trong tình yêu hay trong những thứ tình cảm thiêng liêng khác đều phải trả giá bằng một sự cô đơn khủng khiếp, vì “Một lần bất tín, vạn lần bất tin”. Người ta không thể để cho bạn dối lừa quá tam ba bận, dĩ nhiên là họ sẽ delete cái tên bạn trong danh bạ di động hay thậm chí không còn quan tâm nữa.

Trong lĩnh vực kinh doanh cũng vậy, “Khách hàng là thượng đế”, họ luôn quý trọng những nhà kinh doanh thật thà chân chính, và họ sẵn sàng tẩy chay những kẻ buôn gian bán lận, làm mất lòng tin khách hàng. Cho nên, “thật thà” là một trong những yếu tố thành công của những nhà doanh nghiệp.

Người con Phật đã thọ Tam quy Ngũ giới, thường xuyên tụng giới, đương nhiên không ai có thể quên giới thứ tư: “Không nói dối”, một trong năm giới quan trọng của người Phật tử. Dù bạn là Phật tử hay không thì cũng phải mưu sinh bằng một công việc gì đó, bất luận công việc gì, buôn bán hoặc công chức, nếu bạn muốn ăn ra làm nên, mọi người quý mến thì không thể thiếu tính cách thật thà, vui vẻ. Tôi là một người Phật tử, rất tâm đắc với câu đối trong phòng khách của tịnh thất Viên Quangliên quan đến điều này: “Nói hay, hay nói, nói lời hay/ Làm phải, phải làm, làm việc phải”.

Không nói dối!

Mẹ dạy con từ tấm bé nói hay hơn hay nói, nói vừa đủ lời lẽ chân thực. Bạn và tôi sẽ đồng ý với người nhạc sĩ họ Trịnh: “Dạy cho con tiếng nói thật thà”. Làm người đừng bao giờ dối trá, nếu không, bạn sẽ rất đơn độc, vì không ai dám chơi với hạng người ba hoa chích chòe, phải không bạn?

Lê Đàn

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
(Xem: 36)
Tuệ quán vô thường sẽ giúp thấy rõ tính chất duyên sinh, vô ngã của vạn pháp. Không có bất cứ cái gì trường cửu, bất biến mà...
(Xem: 128)
Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi nói: Này Thiên tử! Nếu có Bồ-tát biết tất cả các sanh mà cũng chẳng sanh, cũng biết tất cả sanh tử của chúng sanh.
(Xem: 143)
Bố thí, cúng dường là hành động làm phước thiện, theo luật nhân quả, nó là điều kiện thiết yếu để ta tiêu trừ đau khổ...
(Xem: 233)
Sau 25 năm, tôi đến lại nước Nga để thăm viếng lần nầy là lần thứ 6. Lần đầu vào năm 1994, nghĩa là mới chỉ sau 3 năm khi Liên bang các nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết bị sụp đổ...
(Xem: 113)
Theo kinh Pháp hoa, phẩm Phổ môn, Bồ-tát Quán Thế Âm có 33 ứng hóa thân, từ thân Phật, Độc giác, Bồ-tát…
(Xem: 141)
Đức Phật cũng đã dạy người Kalama qua Kinh Kalama Sutta (AN 3.65), bản dịch của HT Thích Minh Châu viết, trích...
(Xem: 207)
Từ sinh hoạt quốc gia, chính trị đảng phái, cho đến cả tôn giáo (với nhiều tai tiếng chấn động niềm tin của tín đồ), người ta càng nhìn rõ mặt trái của lòng tham, của bản ngã.
(Xem: 133)
Con đường hoằng pháp thành công của Đức Phật kéo dài bốn mươi lăm năm theo quan điểm Nam truyền.
(Xem: 111)
Súc vật, nhất là những vật nuôi để trợ giúp cho con người trong lao động sản xuất như trâu bò vốn được nông dân thương quý, xem như thành viên của gia đình.
(Xem: 122)
Từ thời Đức Phật, gọi là y ca sa, người sau gọi là “áo giải thoát, còn gọi là Phước điền y”.
(Xem: 228)
Những ai có lòng từ mẫn chân thành chia sẻ tịnh tài hay tịnh vật dù ít dù nhiều tùy khả năng, thì việc bố thí nầy được xem như là Quảng Đại Tài Thí...
(Xem: 142)
Hơi thở là sự tiếp nối chuỗi cuộc sống trong luân hồi sinh tử của nghiệp báo. Hơi thở tượng trưng cho sự sống. Hơi thở tạo nên...
(Xem: 124)
Trong khi thực hành thiền định, hành giả bắt đầu điều phục thân và điều phục tâm
(Xem: 166)
Trước thời Thế Tôn, nhân loại đã biết và nói đến vô thường của các sự vật hiện tượng. Tuy vậy, cái thấy biết về vô thường này chưa toàn triệt,
(Xem: 116)
Kinh MN 1 (Mulapariyaya Sutta) là Kinh khởi đầu Trung Bộ, được Hòa Thượng Thích Minh Châu dịch là Kinh Pháp Môn Căn Bản.
(Xem: 206)
Bàn tay ta vun đắp, thành bại thuộc vào duyên, Vinh nhục ai không gặp, Có chi phải ưu phiền.
(Xem: 129)
Đạo Phật chủ trương hòa bình, lấy từ bi hóa giải hận thù, lấy sự xả buông để khắc chế tham ái. Chiến tranh, xung đột, bạo động là biểu hiện rõ ràng của tham lam, sân hậnsi mê.
(Xem: 126)
Đối với đạo Phật, ba ngôi Tam bảo rất quý báu, hiếm có khó gặp ở thế gian nên người con Phật (chư Tăng, Ni, Phật tử nói chung) phải kính lễ, tôn thờ.
(Xem: 186)
Chúng ta được dạy, nếu khéo lắng nghe, ta sẽ được trí tuệ. Nếu không biết lắng nghe, ta sẽ không được gì cả.
(Xem: 756)
Kính Mừng Thọ 70 tuổi HT Thích Như Điển tổng hợp những bài viết cho Hoà Thượng Phương Trượng
(Xem: 223)
Mắt ở đây phải hiểu là cách nhìn, cái mà mình cảm thấy, cái mà mình cho rằng, cái mà mình biết do nhìn thấy
(Xem: 162)
Hai từ " buông bỏ " thời buổi bây giờ là một thành ngữ nghe vô cùng sáo rỗng, đã được xử dụng nhiều nhất trong kỷ nguyên thời đại mới (new age).
(Xem: 385)
Nếu bạn say mê đọc kinh Phật, ưa thích những phân tích kỹ càng về giáo điển, muốn tìm hiểu các chuyện xảy ra thời Đức Phật đi giảng dạy nơi này và nơi kia, hiển nhiên đây là một tác giả bạn không thể bỏ qua
(Xem: 202)
Các nhà hiền triết Ấn Độ giáotu sĩ Phật giáo đã nhận diện tầm quan trọng và lợi ích sức khỏe khi một hành giả thực tập thiền đều đặn trong mỗi ngày.
(Xem: 238)
Theo tuệ giác của Thế Tôn, nếu các căn gặp cảnh trần vừa ý, thọ lạc rồi sinh tâm yêu thích, đắm nhiễm thì đó là cội nguồn của mọi khổ đau.
(Xem: 172)
Kiếp sống này biến mất rất nhanh chóng Giống như thứ gì đó được viết trên mặt nước với một que cây -ĐỨC PHẬT-
(Xem: 199)
Từ non cao, những đợt lá vàng cuốn theo gió, rơi theo dòng suối, trôi giạt xuống con sông nhỏ trong làng; rồi từng nhóm lá xuôi dòng, tấp vào bờ này hay bờ kia.
(Xem: 197)
Cuộc đời là một chuỗi những bài kiểm tra. Khó khăn chính là những bài kiểm tra. Chúng ta đang ở trong một trường đời.
(Xem: 223)
Trong công việc khó có thể tránh khỏi hoàn cảnh bất lợi, nhiều người sợ gặp phải hoàn cảnh khó khăn, cảm thấy nghịch cảnh là một cú sốc lớn.
(Xem: 186)
Đối với hàng Phật tử tại gia, năm giới là năm điều học căn bản để tạo dựng nên một nếp sống đạo đức, tốt đẹplành mạnh.
(Xem: 446)
Nguyên bản: Meditating while dying; Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma; Anh dịch và hiệu đính: Jeffrey Hopkins, Ph. D. Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
(Xem: 253)
Từ non cao, những đợt lá vàng cuốn theo gió, rơi theo dòng suối, trôi giạt xuống con sông nhỏ trong làng; rồi từng nhóm lá xuôi dòng, tấp vào bờ này hay bờ kia.
(Xem: 232)
Duyên khởiđạo lý quan trọng trong toàn bộ giáo pháp của Thế Tôn.
(Xem: 260)
Trong khi thực hành thiền quán, hành giả thường hay vướng vào năm chướng ngại, mà thuật ngữ Phật học gọi là
(Xem: 172)
Nhóm Tỳ-kheo được vô lậu giải thoát sau khi nghe Tỳ-kheo do Bồ-tát Văn-thù-sư lợi biến hóa ra giảng giải cho về pháp giới thể tánh.
(Xem: 400)
Pháp Như Thật là pháp thực hành thuộc về Thiền Huệ, nhưng tại sao lại cần phải thực hành pháp Như Thật? Tại sao phải học Thiền Huệ?
(Xem: 214)
Mẹ Hiền, hai tiếng nầy nghe thân thương, êm ái, ngọt ngào biết bao. Nghe mãi không nhàm, nghe hoài không chán.
(Xem: 261)
Tôi hiểu ngay là cả nhà, mỗi người đều đang dán mắt và bấm bấm, quẹt quẹt vào mặt kính cái smartphone của mình.
(Xem: 269)
Trong quan hệ 12 nhân duyên, nhân vì xúc (căn tiếp xúc trần) nên sinh thọ (cảm giác vui, khổ và trung tính), nhân vì thọ nên sinh ái (yêu ghét)...
(Xem: 247)
Nguyên bản: Gaining favorable condition for the time of death; Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma; Anh dịch và hiệu đính: Jeffrey Hopkins, Ph. D.; Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
(Xem: 344)
Bùi Giáng là nhà thơ, là dịch giả, là nhà bình luận văn học. Ông sinh ngày 17 tháng 12/1926 tại huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam; từ trần ngày 7 tháng 10/1998 (thọ 71 tuổi) tại Sài Gòn
(Xem: 274)
Để đạt đến pháp giới vốn là pháp giới thể tánh, vốn là pháp giới bạch tịnh này, kinh điển thường dạy VănTư-Tu.
(Xem: 350)
Sau khi kết thúc đời sống hiện tại, chúng ta sẽ theo nghiệp mà thọ sinh vào cảnh giới tương ứng.
(Xem: 276)
Muốn thấy Phật thì Tâm phải như gương sáng. Thấy hết, biết hết mà không bao giờ khởi niệm.
(Xem: 211)
Công việc được hoàn tất tốt đẹp qua sự hưởng ứng và trợ giúp của quý Phật tử tại địa phương và các anh chị em huynh trưởng và đoàn sinh Gia Đình Phật Tử tại Đức Quốc.
(Xem: 357)
Nhiều Kinh điển Đại thừa (Mahayana Sutras)/Kinh điển Phật giáo Phát triển đã giảng 3 phương pháp thiền quán để đạt đến giải thoát, đó là ba cánh cửa của giải thoát.
(Xem: 269)
Xuất gia là tu hạnh giải thoát. Tự mình tu để được giải thoát,đồng thời hướng dẫn chỉ dạy cho người khác tu cùng giải thoát nữa.
(Xem: 484)
Một trong những biệt tài thuyết pháp của Thế Tôn là dùng hình ảnh để ví dụ minh họa chothính chúng dễ hiểu, dễ cảm nhận vấn đề Ngài muốn nói.
(Xem: 367)
Những ngày cuối hạ oi bức, không làn gió thoảng. Cây cối trơ ra như những tượng đá trong vườn thần chết. Mọi thứ như dừng đứng để chờ đợi một phép lạ.
Quảng Cáo Bảo Trợ