Subscribe HoaVoUu Youtube
Kính mời Subscribe kênh
YouTube Hoa Vô Ưu
Sitemap Hoavouu.com
Bài Mới Nhất trang Văn Học
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
19,768,885

Vui Khổ Tự Gây

Thursday, February 18, 201607:27(View: 5900)
Vui Khổ Tự Gây

VUI KHỔ TỰ GÂY

Thiện Ý

Vui Khổ Tự Gây


Dùng nụ cười để thay đổi thế gian; đừng để thế gian thay đổi nụ cười của bạn.
Vô Danh.


Một văn sĩ nổi tiếng xứ Anh Goerge Orwell có viết rằng: “Hạnh phúc chỉ có mặt khi mình chấp nhận nó.” Thật vậy, trong cuộc sống chúng ta gặp không biết bao nhiêu là khổ đau và luôn cả hạnh phúc. Nhưng thật đáng tiếc là mình cứ kè kè mang theo những thứ đau khổ, như giận hờn, ghen tức, oán hận, buồn thương…  Đây là những thứ hành lý mà mình cứ khư khư ôm theo hết ngày này qua tháng nọ.  Thỉnh thoảng, chúng ta có buông xuống.  Nhưng buổi sáng bỏ xuống thì buổi chiều lại nhặt lên. 

Cái phiền não, khổ đau mà chúng ta cứ bỏ xuống lại nhặt lên mỗi ngày.  Lâu dần, chúng trở thành những gánh nặng hành lý, luôn ám ảnh trong tâm, như những con đường mòn mình khắc sâu trong não bộ và ý thức của mình.  Chúng ta sẽ dễ dàng nhận dạng ra những con người như vậy khi tiếp xúc với họ vài lần.  Như một kẻ lâu ngày không tắm giặt, thân hình hôi thối.  Nhưng vì quen với mùi hôi hám đã lâu nên không còn cảm thấy chính mình hôi hám, dơ dáy nữa.  Dù là có nhiều người ngửi thấy mùi hôi, nói mình dơ bẩn, chúng ta cũng không thèm chấp nhận vì đã quen thuộc với cái ‘mùi’ đó rồi!
 

Vì nhiễm mùi tiêu cực, chán chường với thế thái nhân tình trong tâm thức, nên đi đâu mình cũng thấy nhan nhản những con người, những hoàn cảnh đáng chán như vậy!  Sự bi quan, yếm thế như bao phủ, ‘quản lý’ con người mình nên, hầu như, cách suy nghĩ, nói năng, hành động (ý, khẩu, thân) đều nhuốm mùi tiêu cực, yếm thế.  Như ông bà mình có câu: ‘ngưu tầm ngưu, mã tầm mã’ nghĩa là ai hay nắm níu khổ đau, phiền não thì hay đi kiếm kẻ bi quan, yếm thế mà chuyện trò, ta thán.  Riết rồi, con người mình đi đâu cũng bốc mùi bi lụy, chán chường.  Thậm chí, mình quen thuộc với chúng đến độ thiếu chúng thì mình cảm thấy đời mình trống vắng! 

Trong kinh Tương Ưng “Bài Kinh Về Mũi Tên”:  Một lần nọ đức Phật hỏi các đệ tử: “Người chưa hiểu Phật pháp gặp chuyện vui thích hay đau khổ. Người hiểu Phật pháp cũng gặp chuyện vui thích hay đau khổ. Vậy người không hiểu Phật pháp và người hiểu Phật pháp khác nhau ở chỗ nào?”.

Các đệ tử mới thưa với đức Phật: “Kính mong đức Thế Tôn hãy làm con mắt sáng, chỉ dạy cho chúng con”.

Đấng Thế Tôn giảng rằng: "Một người bình dị không được học hỏi mỗi khi phải gánh chịu một giác cảm đau đớn, thì sẽ ta thán, oán trách, đau buồn, đấm ngực (hối tiếc vì mình đã lỡ lầm) và hoảng sợ. Đấy là cách mà người ấy cảm nhận hai sự đau đớn: trên thân xác và trong tâm thần. Chẳng khác gì như người ta bắn một mũi tên vào một người nào đó, sau đấy lại bắn thêm một mũi thứ hai: người này tất phải chịu sự đau đớn của hai mũi tên. Cũng thế, một người bình dị không được học hỏi mỗi khi phải gánh chịu một cảm nhận đớn đau thì sẽ ta thán, oán trách, đau buồn, đấm ngực và hoảng sợ. Đấy là cách mà người ấy cảm nhận cả hai thứ khổ đau: trên thân xác và cả trong tâm thần

"Đối với một môn đệ cao quý được hưởng sự giáo huấn thì dù phải gánh chịu một giác cảm đau đớn thì cũng không ta thán, oán trách, đau buồn, không đấm ngực cũng không hoảng sợ. Vì thế người ấy cũng chỉ cảm nhận một sự đau đớn duy nhất trên thân xác, không có một sự đau đớn nào xảy ra trong tâm thần. Đấy cũng chẳng khác gì như người ta chỉ bắn một mũi tên vào một người nào đó, và sau đấy thì không bắn thêm một mũi tên nào khác nữa. Vì thế người ấy cũng chỉ cảm nhận sự đau đớn gây ra bởi một mũi tên duy nhất mà thôi. Cũng thế, một môn đệ cao quý được hưởng sự giáo huấn thì dù phải gánh chịu một giác cảm đau đớn thì cũng không ta thán, oán trách, đau buồn, không đấm ngực cũng không hoảng sợ. Người ấy chỉ cảm thấy đau đớn duy nhất trên thân xác, nhưng tâm thần thì không hề xao xuyến.  (Hòa thượng Minh Châu dịch). 

Anh thợ mộc, mà tôi thuê để giúp sửa lại căn nhà cũ, vừa trãi qua một ngày làm việc đầy trắc trở.  Bánh xe bị xẹp khiến anh mất cả giờ làm việc, cái cưa điện bị hư, và bây giờ chiếc xe truck cũ không muốn khởi động máy.  Trong lúc tôi chở anh về nhà, anh ngồi bên lặng câm, mệt mỏi.  Vừa đến nhà, anh liền mời tôi vào để giới thiệu gia đình anh. Khi chúng tôi trên đường hướng về cửa chính, anh bổng dừng lại, đứng bên cạnh một cây nhỏ trước cửa nhà một vài phút; hai tay anh vuốt ve thân và nhánh của cây, miệng thì thầm cái gì đó. 

Khi cánh cửa mở ra, anh ta dường như biến thành một người khác.  Bộ mặt rám nắng của anh bổng nở một nụ cười tươi, anh ôm hai con nhỏ vào lòng, và trìu mến hôn vợ.  Sau khi giới thiệu xong, anh tiễn tôi ra xe.  Chúng tôi đi ngang qua cái cây nhỏ nọ, và óc tò mò đã khiến tôi không nhịn được.  Tôi bèn hỏi anh ta làm gì mà đứng vuốt ve cái cây kia trước khi vào nhà vậy!

“À, đó là cái cây phiền não của tôi,” anh ta đáp, “Tôi biết tôi không thể tránh khỏi những trắc trở, khó khăn trong công chuyện làm ăn, nhưng dứt khoát một điều là, những khó khăn, trở ngại đó không dính dáng gì đến vợ con tôi cả.  Vì vậy, tôi treo chúng ở cái cây này mỗi chiều sau khi vào nhà.  Rồi sáng sớm, tôi lại mang chúng theo.”

“Điều đáng buồn cười là,” anh ta mỉm cười nói, “khi tôi ra cái cây để lấy chúng mỗi sáng, thì chúng không còn nhiều như chiều hôm trước tôi treo chúng ở đây nữa!”

giải pháp của anh thợ mộc nói trên vẫn chưa là đúng cách như lời Phật dạy.  Nhưng ít nhất anh ta đang đi đúng hướng:  học cách buông bỏ những khổ đau, phiền não khi về đến nhà.  Buông bỏ những thứ mà mình đã hằn sâu trong não bộ và tâm thức, không phải là chuyện dễ làm vì cái khó khăn nhất, như đã trình bày ở trên, là mình có tự nhận mình đang tiêu cực, khổ não hay không? Mình có tự nhận mình có ‘bốc mùi’ hay không?  Chỉ khi nào mình đã tự chấp nhận thì mọi chuyện sau đó đều tương đối dễ dàng hơn!

Chúng ta phải bắt đầu học cách tạo những con đường mòn mới, những con đường tươi mát, tích cực trong tâm, trong não, cho dù đời sống của mình vẫn còn khó khăn, trắc trở.  Mỗi sáng thức dậy, khi đánh răng súc miệng bạn thử mở miệng cười với chính mình trong gương.  Một hình thức tạo một thói quen mới, học mỉm cười.  Những bước căn bản đầu tiên này, dù nhỏ, nhưng nói lên ý chí của bạn muốn thay đổi cuộc đời mình.

Không chú ý đến những việc mình không muốn làm và tập trung nhiều vào những điều mình thích làm.  Chẳnh hạn như, thay vì bực bội với những ý nghĩ tiêu cực luôn xâm nhập tâm trí mình thì mình lại tập trung năng lực vào những việc làm, ý nghĩ tốt lành, tươi mát.  Đặc biêt, tránh xa những hành động lôi kéo mình vào nơi tiêu cực, như lên mạng xem những tin tức tiêu cực, hoặc gọi phone nói chuyện với những người luôn tiêu cực, dù đó là bạn thân của mình.  Não bộ của chúng ta chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong cơ thể, nhưng nó tiêu thụ từ 25% đến 30% năng lượng của thân.  Thế nên, sau những cơn sân giận, bực tức chúng ta cảm thấy mình mệt mỏi, kiệt quệnăng lượng bị tiêu hao quá nhiều.  Nếu cứ để những năng lượng trong thân bị tiêu hao bởi những tư tưởng tiêu cực thì làm sao chúng ta có thể cảm thấy nhẹ nhàng, an lạc cho được? 

Chánh niệmthần dược trị căn bệnh tiêu cực, khổ não này.  Nhờ chánh niệm chúng ta có thể ‘chuyển hướng’ suy nghĩ của mình, hoặc nếu mình rơi vào những ý tưởng tiêu cực mình sẽ bắt gặp chúng ngay.  Cho nên, thiền quán không phải là một cái gì ghê gớm lắm; ngược lại, thiền là cách giúp chúng ta theo dõi những lăng xăng, náo động trong tâm.  Chúng ta không làm gì được với những ý nghĩ bất tịnh này, nhưng chúng tathể không tạo thêm điều kiện để chúng tăng trưởng.  Càng tự trách mình về những ý nghĩ bất tịnh này, chúng ta càng nuôi dưỡng chúng mạnh thêm lên.  Thiền quán giúp mình khéo léo tránh xa, làm ngơ chúng; và vì vậy, chúng dần dần biến mất. 

Cũng vậy, khi mình có những ý nghĩ hạnh phúc, tốt lành thiền quán hay niệm Phật giúp mình nuôi dưỡngduy trì chúng.  Nếu thực tập thường xuyên thì những tiêu cực sẽ ngày càng bị thu nhỏ lại và niềm vui hạnh phúc được thêm nhiều.  Nhớ rằng, chính mình là người tạo ra chúng, trói buộc lấy mình thì cũng chính mình mới có thể giải thoát cho mình.  

 

                                                                                  Thiện Ý
                                                           (trước rằm tháng Giêng, năm Bính Thân)
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
(View: 8)
Khi cầu nguyện, tâm trở nên tĩnh lặng và tập trung. Đó là việc khá tốt cho đời sống nhân loại khi những cầu nguyện mang tính chân, thiện, mỹ.
(View: 45)
Thế là đến chiều tối, đức Phật và chúng tỳ-khưu mới tới được nơi dự định. Trăng vừa lên, sương mù bàng bạc, không gian như trải một màn lụa mỏng.
(View: 85)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và...
(View: 89)
Tenzin Gyatso, Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 của Tây Tạng, là một nhân vật quen thuộc của công chúng.
(View: 132)
Như tất cả những vị nghiên cứu đều biết rằng Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh do cố Hòa Thượng Thích Tịnh Hạnh chủ trương, hầu hết được dịch thẳng từ bản chữ Hán của Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh
(View: 103)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để...
(View: 108)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma.
(View: 190)
Bài Pháp thoại (Dharma Talk) ngày 28 tháng 3 năm 2021 tại Chùa Beeh Low See, Singapore và Chùa Mahakaruna Buddhist Center cũng như Chùa Vihara Mahavira Graha Medan tại Indonesia.
(View: 119)
“Một thời Đức Phật ở Câu-tát-la, du hành giữa nhân gian và có đại chúng Tỳ-kheo đi theo.
(View: 455)
"Ưng vô sở trụ nhi sanh kỳ tâm, là gì?" Xếp Kinh lại gối nơi đầu, ngủ trong dòng suối mát của lời Kinh nhiệm mầu.
(View: 257)
Theo quan điểm của anh chị, Nhẫn nhục và An phận khác và giống nhau chỗ nào? Quý anh chị chia sẽ kinh nghiệm Người Huynh Trưởng thực hành Hạnh Nhẫn Nhục như thế nào trong đời sống và sinh hoạt GĐPT?
(View: 140)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và thấm một lớp mỏng
(View: 134)
Vào ngày rằm tháng 4, năm 623 trước công nguyên tại vườn Lâm Tỳ Ni gần thành Ca Tỳ La Vệ, một nơi hiện nay là...
(View: 144)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để bước vào thế giới một đức tin khác.
(View: 164)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma, tự gọi ngài là một thầy tu giản dị
(View: 151)
Thiền sư Seigan Shōtetsu (1381-1459) là một trong vài người làm thơ nhiều nhất trong thi giới Nhật Bản.
(View: 105)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
(View: 270)
Huyền Trân Công Chúa, một anh thư rực sáng của nền trời nước Việt!
(View: 210)
Bốn mươi câu trích dẫn lời Đức Phật dưới đây được chọn lọc trong số 60 câu đã được đăng tải trên một trang mạng bằng tiếng Pháp
(View: 130)
Giảng luận về bài “ Bình Ngô Đại Cáo” ( 曹鶴岱平 ) ( Great Proclamation of Đại Việt Victory over Northern Invaders, translated by Prof. Nguyễn Cao Hách – University of Saigon )
(View: 134)
Tôi nhớ lại một cuộc trao đổi đầy băn khoăn vài năm trước đây mà tôi có với một người Mỹ
(View: 418)
Vào ngày 06.3.2021, Tu Viện Pháp Vương khởi sự cho một công trình "Ngày Hội Trồng Cây". Quí Phật tử vân tập về mảnh đất yêu thương của mình mà Tu Viện đã sẵn sàng cho khoảnh vườn cây ăn trái.
(View: 172)
Tôi chưa bao giờ được rèn luyện trong khoa học. Kiến thức của tôi chính yếu có từ việc đọc những tin tức bao gồm...
(View: 179)
Vấn đề Nam tôngBắc tông là một vấn đề tương đối rất cũ – cũ đến hơn một ngàn năm trăm năm kể từ ngày con người có được cái hạnh phúc biết đến giáo pháp của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
(View: 167)
Đức Phật không phải là một vị Thượng đế, vậy thì tại sao giáo huấn của Ngài là một tôn giáo và tại sao Phật tử tôn thờ Ngài như Thượng đế?
(View: 281)
Cách nay chừng vài tuần lễ tôi nhận được một phong thư dày gửi đi từ Thầy Thanh An ở Tích Lan, trong đó có quyển sách trên. Sách do nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2020
(View: 167)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
(View: 165)
Vào lúc Hán học còn thịnh hành tại Việt Nam trước 1975, những nghiên cứu về phật giáo đa phần quy chiếu vào kinh sách hay ...
(View: 335)
Phật tánh là tạng báu tánh giác (giác bảo tạng) mà tất cả chúng sanh đều sẳn có, như kho vàng ròng của người...
(View: 340)
Phật Giáo Việt Nam kể từ khi lập quốc (970) đến nay đã đóng góp rất lớn cho nền Văn Học Việt Nam qua các triều đại...
(View: 360)
Trong chương này tôi sẽ giải thích về tính vô thường, trình độ thứ nhất của hai trình độ của tuệ giác vào tiến trình của sinh tử luân hồi.
(View: 327)
Trong Kinh Thập Thiện Nghiệp Đạo, Đức Thế Tôn đã dạy cho Long Vương ở tại cung điện Long Vương Ta Kiệt La rằng...
(View: 280)
Cứ mỗi độ xuân về, khoảng đầu tháng chạp là nhà ngoại rộn ràng tất bật.
(View: 379)
Chú mục đồng chậm rãi bước xuống sông. Bên cạnh chú, con trâu lớn nhất đàn ngoan ngoãn xuống theo.
(View: 377)
Có một vấn đề tưởng chừng như đáng cho Phật tử chúng ta để ý: Vấn đề ân nghĩa.
(View: 377)
Mỗi năm Tết đến, khi những làn mưa Xuân nhè nhẹ, gió Xuân mơn man ùa về trên những vườn mai vàng, những cành đào
(View: 322)
Hoằng pháp là một trong những trách nhiệm quan trọng của người đệ tử Phật. Chính vì thế mà chư tổ dạy rằng
(View: 290)
con người, chúng ta sống trong đời này đều trải qua nhiều giai đoạn với niềm vui lẫn nỗi buồn.
(View: 345)
Cuộc pháp thoại giữa Đức PhậtTrưởng lão Tu Bồ Đề trong kinh Kim Cang Bát Nhã là một pháp thoại sâu sắc
(View: 418)
Trong văn học Phật giáo nói chung và văn học Thiền tông nói riêng thời hình ảnh con trâu với trẻ mục đồng đã trở thành thi liệu, biểu tượng...
(View: 380)
Trên con đường tu hành, hành giả thường gặp phải những thứ chướng ngại và những thứ chướng ngại đây gọi chung là “Ma”.
(View: 404)
Trong nền văn hóa của chúng ta, mọi người cảm thấy rất khó để hướng lòng nhân ái đến bản thân.
(View: 416)
Cảm Nhận Sự Thấu Cảm - Nguyên bản: Feeling Empathy. Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma . Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
(View: 569)
Tư Tưởng Phật Giáo Trong Văn Học Thời Trần - Tác giả: Nguyễn Vĩnh Thượng
(View: 418)
Mối Tơ Vương Của Huyền Trân Công Chúatác phẩm có tính đặc trưng nhất về thủ pháp nghệ thuật lồng ghép truyện trong truyện, đan xen tình tiết, cài cắm tư tưởng khi trần thuật của nhà văn Thích Như Điển
(View: 903)
Thế gian ly sanh diệt. Du như hư không hoa. Trí bất đắc hữu vô. Nhi hưng đại bi tâm.
(View: 349)
Khi chúng ta phát triển một ý tưởng thô về ý nghĩa gì là sự lệ thuộc trên tư tưởng, chúng ta nên tự hỏi mình rằng...
(View: 508)
Nguyên bản: View Yourself As Like an Illusion. Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma. Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
(View: 462)
Vấn đề này tôi nghĩ chư tăng không ai không quan tâm. Tại sao tu Phật lấy giải thoát làm cốt lõi?
(View: 395)
Gần đây, tại Dharamsala (miền Bắc Ấn Độ), Đức Dalai Lama đã có cuộc trò chuyện trực tuyến với TS.Anupam Sibal, Chủ tịch Hiệp hội Bác sĩ gốc Ấn Toàn cầu
Quảng Cáo Bảo Trợ