Subscribe HoaVoUu Youtube
Kính mời Subscribe kênh
YouTube Hoa Vô Ưu
Sitemap Hoavouu.com
Bài Mới Nhất trang Văn Học
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
20,911,608

Tâm Thức Chúng Sanh Tác Dụng Đến Cảnh Giới

Monday, August 9, 202119:43(View: 708)
Tâm Thức Chúng Sanh Tác Dụng Đến Cảnh Giới

Tâm Thức Chúng Sanh Tác Dụng Đến Cảnh Giới  

Tâm Lễ-Nguyễn Ngọc Luật

Đời Như Tấm Gương Soi

 

Trong suốt những năm tháng hoằng pháp độ sanh Đức Phật luôn chú trọng đến mục đích chính là giải thoát con người ra khỏi những phiền não khổ đau của kiếp nhân sinh, đạt đến sự chứng ngộ, giải thoát. Bài kinh đầu tiên và căn bản nhất mà Đức Phật tuyên thuyếtTứ Đế, nội dung Đức Phật phân tích sự khổ, nguyên nhân và cách diệt khổ. Đây là giáo lý căn bản để Đức Phật lấy đó làm mục tiêu hành hoạt trong suốt những năm tháng ngài còn tại thế. Bằng một cách đơn giàn nhất Đức Phật đã nói rằng mục đích giáo lý của  ngài là : “Như nước trong đại dương chỉ có một vị mặn, giáo pháp ta cũng chỉ có một vị duy nhất đó là vị giải thoát”. Thông thường thì ngài từ chối những câu hỏi có tính chất siêu hình, trong Kinh Tiễn Dụ (Cūḷa-Māluṅkyaputta-suttam) khi tôn giả Man đồng Tử hỏi ngài:

 “Thế giới hữu thường hay vô thường, thế giới hữu biên hay vô biên, sinh mạng tức là thân hay sinh mạng khác thân khác; Như Lai tuyệt diệt, hay Như Lai không tuyệt diệt, hay Như Lai vừa tuyệt diệt vừa không tuyệt diệt, hay Như Lai cũng không phải tuyệt diệt cũng không phải không tuyệt diệt?” .

Ngài dùng một ví dụ cụ thể để trả lời như sau:

  “Ví như một người bị trúng tên độc; do bị trúng tên độc nên đau đớn cùng cực. Người ấy được các thân thuộc đồng tình thương xót, mong muốn cho được lợi ích và phước lành, được an ổn khoái lạc nên tìm cầu y sĩ nhổ tên. Nhưng nó lại nói rằng, ‘Khoan hãy nhổ tên! Trước tiên hãy cho tôi biết người bắn tôi đó, họ gì, tên gì, sanh ở đâu, cao hay thấp, mập hay gầy, da đen hay trắng, hay da không đen không trắng, thuộc dòng Sát-lợi, Phạm chí, Cư sĩ hay Công sư, là người ở phương Đông, phương Tây, phương Nam hay phương Bắc?... Nhưng nó chưa biết được gì thì nửa chừng đã mạng chung…”(kinh Tiễn Dụ-bản Việt dịch của HT Tuệ Sỹ).

Thường thì Đức Phật không trả lời những câu hỏi mang tính huyễn hoặc thiếu thực tế như thế, vì ngài cho rằng nó không giúp ích gì cho chúng sanh trên hành trình tu tập để cầu giác ngộ giải thoát khổ đau cả.

Thế nhưng trong những trường hợp cần thiết như để khai thị cho đệ tử thì ngài cũng đề cập đến vũ trụ quan của ngài. Ví như để trả lời cho hai đệ tử là Bà-tất-tra và Bà-la-đọa ngài đã nói về nguồn gốc sự hình thành vũ trụcon người ngài đã thuyết Kinh Tiểu Duyên (Agaññasutta). Ta có thể sơ lược như sau: Từ buổi sơ khai khi hình thành quả đất trải qua một thời gian rất dài có một loài chúng sanh sống bằng hỷ lạc, du hành trong ánh sáng từ thế giới khác, khi  bay qua quả đất đã thu hút dưỡng chất mà mất đi khả năng bay trong ánh sáng, các loại dưỡng chất theo tuần tự thời gian xuất hiện trên quả đất để đáp ứng cho nhu cầu của loại chúng sanh đó. Do hấp thụ dưỡng chất trên quả đất mà thân hình nó càng ngày càng phát triển, loài người bắt đầu xuất hiện. Người nào ham ăn nhiều thì nhan sắc mau xấu, người nào ăn ít thì nhan sắc còn tươi nhuận; người đẹp đẽ sinh tâm kiêu mạn khinh người xấu xí; người xấu xí sinh tâm tật đố ghét người đẹp đẽ, chúng sanh vì thế cùng nhau tranh tụng mãi, đây là hình thái ban đầu của tham, sân, si hình thành trong tâm thức con người. Cho đến một thời gian dài bắt đầu có sự phân chia giới tính nam nữ, cùng lúc lúa xuất hiệnloài người có thể hái lượm để ăn mà không cần gieo trồng gì cả. Chúng sanh lúc ấy ăn loại lúa gạo tự nhiên; lấy xong nó lại sinh ra, vô cùng vô tận, nhưng cũng có kẻ tham lam nên cố tình cất giữ và người khác cũng bắt chước theo, thế là hình thành khái niệm tích lũy, tích trử thức ăn nên thức ăn trở nên khan hiếm, gạo cũng sinh ra vỏ trấu và phải gieo trồng thì mới có ăn. Từ đó sanh ra mâu thuẫn, xung đột và họ đã chia nhau từng mảnh đất để gieo trồng để khỏi xâm hại của nhau. Nhưng rồi có kẻ lười biếng không chịu làm mà đi trộm của người khác, trật tự xã hội đã bị đảo lộn, do đó họ đồng ý với nhau bầu ra một vị minh chủ để giữ gìn trật tự của xã hội, phân xữ các kiện cáo, duy trì sự công bằng trong xã hội. Đó là sự hình thành chính quyền đầu tiên trong xã hội loài người…

Từ kinh Tiểu Duyên ta thấy nguyên thủy tiền thân của con người sống một cách thánh thiện, họ bay từ thế giới khác đến quả đất và bắt đầu bị thu hút bởi các loại dưỡng chất, cảm thấy ngon ngọt bèn nãy sinh ra ý niệm tham muốn hưởng thụ và kết quả ai tham lam ăn nhiều thì sẽ sinh ra xấu xí ai ăn ít thì nhan sắc tươi nhuận. Cứ thế khi lòng tham càng ngày càng tăng cùng với sự phát sinh luyến ái tình dục  giới tính và con người tham đắm vào đó thì môi trường cũng càng ngày càng xấu đi. Nhũng gì trước đây tự nhiên có để cho con người tự nhiên hưởng thụ mà sinh sống thì vì do lòng tham lam sinh ra tranh chấp, giành giật gây ra mâu thuẫn, xung đột nên càng ngày càng mất dần và loài người phải làm lụng, gieo trồng mà ăn,  nhưng sự tham lam không có điểm dừng  nên môi trường cứ thế ngày càng bị huỷ hoại.

Những gì Đức Phật đã tuyên thuyết về nguồn gốc và sự tiến hóa của loài người trong Kinh Tiểu Duyên ta có thể suy luận rằng môi trường  biến hóa từ tâm thức con người, tâm thanh tịnh thì cảnh giới an nhiên tự tại, môi trường sống được yên lành phát triển một cách tự nhiên, tâm tham lam thích chiếm hữu thì cảnh giới bị nhiễm ô, môi trường bị hủy hoại. Đối chiếu với thực tế xã hội loài người hiện nay chúng ta thấy những gì mà Đức Phật nói trong Kinh Tiểu Duyên đang được chứng minh một cách cụ thể. Con người tự cho mình là chúa tể của muôn loài, vì lòng tham không điểm dừng con người dùng  trí thông minh để tạo ra thật nhiều của cải, vật chất để phục vụ cho đời sống của mình ngày càng sung sướng hơn.  Đồng thời để đạt được điều đó con người đã hủy hoại thiên nhiên, phá vỡ môi trường tự nhiên, đối xử với loài vật một cách tàn độc không thương tiếc. Để phục vụ cho lòng tham, vì lợi  nhuận của mình người ta đã sử dụng phân thuốc, chất kích thích hóa học để rút ngắn thời gian tăng trưởng, tăng năng xuất của cây trồng, lạm dụng thuốc trừ cỏ, thuốc trừ sâu để phá vỡ sự cân bằng của hệ sinh thái. Đối với vật nuôi để ăn thịt, con người đã vận dụng trí thông minh của mình để dùng hóa chất tăng trưởng, dồn ép gia súc vào chuồng trại hết sức chật hẹp, không cho con vật di chuyển để mau lớn, rút ngắn tối đa mạng sống con vật một cách tàn bạo để cung cấp thịt cho con người. Thế giới hiện nay chúng ta đang sống văn minh hơn, giàu có hơn, ăn ngon mặc đẹp hơn, có nhiều thứ để hưởng thụ hơn, nhưng  không khí chúng ta đang hít thở là một bầu không khí đã bị ô nhiểm bởi khí thải nhà máy, xe cộ, của hóa chất… bị thải ra môi trường. thịt của những con vật mà loài người đang ăn thực ra chỉ là một dạng khác của thực phẩm công nghiệp được tẩm hóa chất và độc tố.

Những gì mà loài người đã tàn độc gây ra cho thiên nhiên, cho muôn loài hôm nay đã bị trả giá. Xã hội càng văn minh, y tế ngày càng phát triển thì càng nhiều bệnh lạ mà y học tiên tiến cũng bó tay, mẹ thiên nhiên đã giận dữ đáp trả bằng những trận cuồng phong, những trận bão lụt khủng khiếp tàn phá hủy diệt, những trận hạn hán, nhiệt độ đột ngột tăng cao, thiên tai liên tiếp giáng xuống quả đất khiến con người phải mất mạng, phải mất nhà cửa, tiêu tán tài sản.

Hiện nay loài người đang căng mình chống chọi với dại dịch toàn cầu corona virus, trận đại dịch khủng khiếp của thế kỷ XXI đang cướp đi mạng sống của hàng triệu người, dịch bệnh lây lan cho hàng trăm triệu người khác và đại dịch ngày càng bùng phát mãnh liệt hơn. Trong khi đó tại các nước Đức, Bỉ, Trung Quốc, Mỹ, Ấn Độ đang xãy ra những trận bão lụt kinh hoàng nhất trong lịch sử cướp đi mạng sống của nhiều người và gây tổn hại tài sản, nhà cửa cho hàng triệu người khác. Nhìn cảnh con người từ Đông sang Tây, từ những nước đói nghèo lạc hậu cho đến những nước văn minh tiên tiến hàng đầu thế giới đang phải vật vã ngày đêm sống trong nỗi sợ hãi khi đối diện với kẻ thù vô hình, một cuộc chiến không cân sức, không nhận diện được kẻ thù, không có chiến tuyến và cái chết có thể đến bất ngờ không trừ một ai. Ta tự hỏi chuyện gì đang xảy ra cho loài người thế này, ngày tận thế sắp đến rồi chăng?! Thực ra tất cả những gì thiên tai, dịch họa đang xãy ra ngày hôm nay là QUẢ do con người đã gieo NHÂN trong quá khứhiện tại. Các nhà khoa học cố giải thích các thiên tai, dịch họa theo hiện tượng mà không thể giải thích nguyên nhân, bản chất của nó. Trong khi đó tất cả các hiện tượng của thiên nhiên nếu được nhìn từ luật nhân quả, nghiệp báo, lý duyên sinh thì ta sẽ tìm ra câu trả lời. Người Phật tử thấu hiểu giáo lý nhà Phật, quán chiếu luật nhân quả, nghiệp báo, lý duyên khởi, duyên sinh thì sẽ hiểu ra tất cả, để rồi từ đó sẽ điều chỉnh thái độ sống của mình đối với thiên nhiên, thay đổi hành vi tàn độc, giết hại sinh mạng muôn loài để phục vụ cho sự hứng thú hưởng thụ cái ăn của mình, ngừng việc phá hoạităng cường bảo vệ thiên nhiên, môi trường, lấy lòng từ bi mà đối xử với muôn loài, quý trọng mạng sống của chúng sanh, vì chúng ta hiểu rõ tất cả muôn loài đều ham sống sợ chết. Thay đổi quan niệm sống, biết thiểu dục tri túc, kiềm chế lòng tham và  dục vọng, tăng cường làm việc thiện, dứt trừ các việc ác để có sự thanh thản trong tâm hồn, có cuộc sống được an nhiên. Như thế là đã tự chế tác chất đề kháng, đó cũng là một thứ vaccine để tự bảo vệ mình và chia sẻ cho mọi người. Những gì Đức Phật dạy trong Kinh Tiểu Duyên xa xưa đã được chứng nghiệm trong thực tiễn cuộc sống hôm nay để cho Phật tử chúng ta suy ngẫm và thực hành.

Tâm Lễ-Nguyễn Ngọc Luật

Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
(View: 111)
Chúng ta phải cẩn thận để không nghĩ rằng hành thiền là phải dẹp bỏ các suy tưởng.
(View: 117)
Bài kinh ngắn “Con Đường Không Có Lầm Lỗi” là bài kinh được trích trong Tăng Chi Bộ (Anguttara Nikãya)
(View: 91)
Thời Lý – Trần là thời kỳ vàng son nhất của Phật giáo Việt Nam khi nhận được sự ủng hộ rất lớn từ triều đình và
(View: 111)
Kể từ khi Đức Phật thành đạo và chuyển bánh xe pháp thì lý tưởng thực thi tinh thần bình đẳng giải thoát và bình đẳng...
(View: 132)
Cho đến nay, đại dịch COVID-19 đã hoành hành trên thế giới gần hai năm.
(View: 159)
Bình an và hạnh phúc là hai phạm trù cơ bản trong cuộc sống mà con người luôn mong ước đạt được đầy đủ và trọn vẹn nhất, để cuộc sống thêm thăng hoa
(View: 176)
Trong một kiếp nhân gian, mọi chúng sinh đều khởi đầu từ sinh và kết thúc ở diệt.
(View: 162)
Trong xã hội hiện nay, chúng ta đề cao tinh thần nhập thế, đem đạo vào đời. Vậy làm thế nào để Phật sự mãi thăng tiến, tỏa sáng, ma sự ngày càng tiêu trừ.
(View: 151)
Liều thuốc giải cho ảo tưởng, bản ngã và từng vấn đề khác mà chúng ta đối mặt là trí huệ của Pháp;
(View: 204)
Sự phát triển của thời đại công nghệ số, cám dỗ vật chất và những thách thức từ khủng hoảng môi trường, dịch bệnh, kinh tế, xã hội,…
(View: 200)
“Này Cunda, nếu những gì thuộc quá khứ là hư vọng, không thật, không có lợi ích, Như lai không trả lời.
(View: 221)
Sống trong thế giới đầy biến động của đại dịch COVID-19 bùng phát, mới thấy sự hiện hữu của con người trong mối tương quan
(View: 184)
Khi Đức Phật còn hiện hữu cõi Ta-bà, chúng đệ tử xuất gia sống thanh tịnh, hòa hợp thành một thể thống nhất,
(View: 167)
Ngoài Danh và Sắc, phần tâm linh và phần vật chất, là hai thành phần cấu tạo chúng sanh, Phật Giáo không chấp nhận
(View: 275)
Ajhan Chah nói rằng nếu bạn muốn chuyển hóa tâm, bạn phải biết và chuyển hóa trái tim. Và khi thực hành bạn cảm thấy không thoải mái, muốn bỏ cuộc, đó là khi bạn biết mình đang đi đúng đường.
(View: 239)
Giã từ cõi mộng điêu linh Tôi về buôn bán với mình phôi pha.
(View: 286)
Những rộn ràng họp hội mấy giờ trước đã lắng xuống. Tiếng nói, giọng cười ai đó, đã tan vào hư không.
(View: 295)
Những rộn ràng họp hội mấy giờ trước đã lắng xuống. Tiếng nói, giọng cười ai đó, đã tan vào hư không.
(View: 301)
Học pháp là công việc quan trọng của người con Phật nếu muốn đạt được mục đích tối hậu của sự giải thoát.
(View: 288)
Lắng nghe là một kỹ năng căn bản để kết nối cộng đồng. Lắng nghe để hiểu mình, hiểu người, để trút bỏ những ưu phiền, lạc quan vui sống, xây dựng xã hội tốt đẹp.
(View: 300)
Pháp mang lại an bình, là nơi trú ẩn và hạnh phúc cho thế gian. Nếu thế giới bị tước đoạt Pháp, chúng ta không thể tìm thấy bất kỳ sự bình an nào ở đâu cả.
(View: 352)
Vô Tầm Vô Tứ Định là nền tảng cơ bản của tất cả các loại Định trong Thiền Phật Giáo gồm chung cả ba hệ: Nguyên Thủy, Phát Triển và Thiền Tông.
(View: 365)
Thiểu Dục là muốn ít; Tri túc là biết đủ. Muốn ít là đối với cái chưa có, mà vì nhu cầu, mong cho có.
(View: 431)
Nói đến “Tâm” ai ai cũng hiểu được liền liền, nhưng đi sâu vào vấn đề là việc khác. Theo tôi được biết có nhiều người thường nói “Tâm” là (trái tim) có gì đâu mà diễn bày.
(View: 696)
Theo nhà Phật thì trong kiếp này, có người “ở hiền” nhưng lại không được “gặp lành”, nguyên nhân là bởi họ phải “trả” những thứ đã “vay” ở trước đó!
(View: 378)
Bồ tát là người tu tánh Không, ở trong tánh Không nhưng có lòng bi khi thấy chúng sanh vì không biết tánh Không nên điên đảo vọng tưởng
(View: 683)
Kính số 52 Bát Thành có đoạn viết về sơ thiền một cách ngắn gọn như sau: “Ở đây, này Gia chủ, Tỷ-kheo ly dục, ly bất thiện pháp chứng và trú Thiền thứ nhất, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh, có tầm, có tứ”
(View: 661)
Lời cầu nguyện được đức Đạt Lai Lạt Ma thứ mười bốn của Tây Tạng sáng tác, Vinh Danh và Nguyện Cầu Tam bảo Đại Bi: Đức Phật, Giáo Huấn, và Cộng Đồng Tâm Linh.
(View: 427)
Cổ nhân có câu “họa tòng khẩu xuất” như muốn cảnh tỉnh, khuyên răn người đời chớ để cho cái miệng mình nói năng tùy tiện, lung tung mà có lúc tự rước họa vào thân!
(View: 471)
Từ thuở ấu thơ cho đến lúc trưởng thành, có thể ai cũng từng được nghe những câu nói đại loại như: “Nếu không nói được gì tốt đẹp thì tốt nhất nên im lặng”.
(View: 474)
Nếu kẻ nào cố ý tạo nghiệp, Ta nói rằng kẻ ấy phải thọ lấy quả báo. Hoặc thọ ngay trong đời hiện tại, hoặc thọ vào đời sau.
(View: 670)
Trong Kinh Như Thị Ngữ (Itivutthaka), Đức Phật nói: "Tất cả những công đức mà ta thực hiện ở trên đời góp lại cũng không bằng công đức của sự thực tập Từ Quán.
(View: 768)
Đức Phật khuyên ta mỗi ngày cần quán tưởng đến năm điều. Tất cả chúng ta đều biết những điều ấy, nhưng ta thường dễ quên.
(View: 691)
Chủ đề khá nhạy cảm đã dẫn dắt vô số người trong quá khứ cũng như hiện tại; Phật tử cũng như tín đồ các Tôn giáo hiện nay ...
(View: 463)
Trong Kinh Như Thị Ngữ (Itivutthaka), Đức Phật nói: "Tất cả những công đức mà ta thực hiện ở trên đời góp lại cũng không bằng công đức của sự thực tập Từ Quán.
(View: 433)
Nếu bị người khác làm tổn thương, bạn vẫn cần yêu thương họ, nếu người khác khi dễ bạn, bạn phải tha thứ cho họ đấy gọi là rộng kết duyên lành.
(View: 776)
Tuệ Trí của Đức Đạt Lai Lạt Ma là một phần trích từ xuất bản trước đó của quyển Năng lực của Từ bi
(View: 634)
Quán niệm vô thường là một trong những nội dung tu tập căn bản của người Phật tử. Mọi sự mọi vật quanh ta luôn vận động, biến đổi từng phút, từng giây.
(View: 512)
Xung quanh các hiện tượng mê tín dị đoan “có tổ chức” diễn ra gần đây, đã có nhiều ý kiến trái chiều về “con đường tu tập” với những...
(View: 511)
Bụt đã từng sống với hàng ngàn vị khất sĩ túc trực xung quanh. Bụt cũng đi, cũng ngồi, cũng ăn cơm với những vị nam và nữ khất sĩ khác nhưng Ngài luôn an trú trong sự tĩnh lặng.
(View: 630)
Chúng ta ai ai cũng biết, trong cuộc sống hiện tại đương thời, bây giờ là thời buổi khoa học đương thời đi lên.
(View: 513)
Căn bản đời sống của chúng ta là đi tìm sự hạnh phúc và tránh né sự khổ đau, tuy nhiên điều tốt nhất mà ta có thể làm cho chính bản thân
(View: 701)
Theo quan niệm của Phật giáo, Khổ (zh. 苦, sa. duḥkha, pi. dukkha) là cơ sở quan trọng của Tứ Diệu Đế.
(View: 506)
Thoạt nhìn thì tánh Khôngtừ bi có vẻ ngược hướng nhau, vì tánh Không nhắm đến một thực tại tuyệt đối còn từ bi thì lại hướng về một thế giới và chúng sanh vô thường, tương đối.
(View: 530)
Trong nền văn hóa của chúng ta, mọi người rất khó khăn để hướng sự yêu thương tử tế đến với chính bản thân họ.
(View: 526)
Ngồi lắng lòng lại để cảm nhận từng hơi thở trong ta, nghe những thanh âm của cuộc sống và nghĩ về cuộc đời của những người ngoài kia,
(View: 519)
Trong xã hội Ấn Độ thời cổ đại, vị trí người phụ nữ hãy còn thấp kém. Tôn giáo và các giáo phái đương thời không đồng tình cho người nữ xuất gia.
(View: 611)
Trong đời sống thường nhật, nếu muốn được tự do tự tại tất phải thực hiện bằng được hai nguyên tắc “thiểu dục” và “tri túc”.
(View: 630)
Theo lời Phật dạy, nhân quả là một định luật mang tính tất yếu. Gieo nhân lành thì được hưởng quả lành, tạo nhân ác thì chịu quả báo ác.
(View: 776)
Phật dạy: “Không có gì là ngẫu nhiên”. Dường như nó cũng là một sự sắp xếp tưởng như vô tình mà lại hữu ý để loài người nhận ra những điều quan trọng, điều gì đó lớn hơn con virus...
Quảng Cáo Bảo Trợ