Subscribe HoaVoUu Youtube
Kính mời Subscribe kênh
YouTube Hoa Vô Ưu
Sitemap Hoavouu.com
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
19,009,431

Có Vinh Thì Có Nhục

Thursday, September 3, 202019:22(View: 242)
Có Vinh Thì Có Nhục
CÓ VINH THÌ CÓ NHỤC

Thích Trung Hữu


Hết Củi Thì Lửa Tắt
Cuộc đời con người chỉ mấy mươi năm thôi mà có biết bao nhiêu chuyện xảy ra. Tuy vô số chuyện nhưng vẫn không ngoài được mất, thắng thua, thành bại, vinh nhục… Hễ có cái này thì có cái kia. Khi nào vượt lên trên những phạm trù đối đãi ấy thì con người mới phần nào được an nhiên tự tại.

Trong những cặp phạm trù đối đãi ấy của cuộc đời, con người luôn luôn phấn đấu để thành tựu cái được, cái thắng, cái thành, cái vinh và rất sợ bị mất, bị thua, bị bại, bị nhục. Nhưng thực tế từ xưa đến nay không có ai luôn thắng mà không một lần thua, không có ai luôn được ca ngợi mà không một lần bị phê bình, chỉ trích. Chính xác hơn, được và mất, thắng và thua… như hai mặt của một đồng tiền, có mặt này thì phải có mặt kia.
Trong kinh Niết-bàn có câu chuyện sau:

“Nhà kia, có một người phụ nữ bước vào, người vừa xinh đẹp lại đeo ngọc ngà châu báu khắp cả thân. Chủ nhà thấy vậy, liền hỏi:

- Nàng tên là gì, ở đâu?

- Tôi là Công Đức Đại Thiên, thưa ngài.

Chủ nhà lại hỏi:

- Nàng đến đây làm gì?

- Chỗ nào tôi đến, tôi có thể cho các thứ vàng bạc, lưu ly, pha lê, xa cừ, mã não, voi ngựa, xe cộ, tôi tớ…

Chủ nhà nghe thế vui mừng hớn hở thầm nghĩ: Do ta đầy đủ phước đức nên nay nàng này đã đến nhà ta. Nghĩ rồi bèn đốt hương, trải thảm hoa, cung kính đón mừng.

Chưa đâu vào đâu, bỗng nhìn ra thì thấy một nàng áo quần rách tươm, da thịt nứt nẻ, sắc mặt xám mét, dơ dáy, hôi hám đang chực chờ ở cửa. Chủ nhà thấy vậy liền bước ra hỏi:

- Nàng tên là gì, ở đâu?

- Tôi tên Hắc Ám. Tôi đến chỗ nào có thể làm cho nhà đó hao tài, tốn của.

Chủ nhà nghe xong, bèn cầm dao dọa:

- Làm ơn đi giùm. Nếu không ta sẽ chém.

Cô gái nói:

- Ông thật ngu si, chẳng có trí tuệ.

Chủ nhà liền hỏi:

- Sao bảo ta ngu si không có trí tuệ?

Cô gái trả lời:

- Người xinh đẹp đứng trong nhà kia, là chị tôi. Tôi thường đi chung với chị. Nếu ông đuổi tôi thời ông cũng đuổi chị.

Chủ nhà trở vào hỏi Công Đức Đại Thiên:

- Ngoài cửa có cô gái nói là em của nàng có đúng không?

- Thật là em gái tôi. Tôi đi chung với nó chưa có lúc nào rời nhau, tôi thường mang đến sự tốt đẹp còn nó mang lại sự xấu ác. Tôi thường làm việc lợi ích, còn nó thì mang đến sự suy hao. Nếu ai yêu tôi thì cũng phải yêu nó. Nếu cung kính tôi cũng phải cung kính nó. Chủ nhà liền nói:

- Nếu có cả sự tốt lẫn xấu như vậy, thời ta chẳng cần. Mời hai nàng đi cho.

Hai chị em cùng đi, dắt nhau đến nhà một người nghèo. Người nghèo này lòng rất vui mừng, liền nói:

- Từ nay trở đi, xin hai nàng ở luôn nhà tôi.

Công Đức Đại Thiên liền hỏi:

- Chúng tôi vừa bị người xua đuổi, sao ông lại mời chúng tôi ở lại?

Người nghèo nói:

- Vì nàng nên tôi phải kính cô kia. Vì thế nên tôi phải mời cả hai ở lại”.

Câu chuyện nói lên sự đối đãithế gian. Có đẹp thì có xấu, có phúc thì có họa… “Cái này có thì cái kia có. Cái này không thì cái kia không”. Mình muốn thứ này thì mình phải chấp nhận luôn thứ kia. Muốn có vinh quang thì phải chấp nhận có ngày bị tủi nhục.

Muốn được mọi người quan tâm mình thì cũng phải chấp nhận luôn sự soi mói, vạch lá tìm sâu của họ. Mình không thể yêu cầu mọi người rằng chỉ nên nhìn thấy và quảng bá cái tốt của mình, còn những cái xấu thì đừng quan tâm. Cô gái Hắc Ám trong đoạn kinh trên nói ông chủ nhà rằng “Ông không có trí tuệ”, cũng nhằm để nói ông không thấy được thực lý Duyên sinh của cuộc sống. Vì không thấy, nên ông chỉ muốn bắt cái này mà xua đuổi cái kia. Nhưng ở đời không bao giờ có chuyện như thế.

Thế giới này là thế giới của sự đối đãi nhị nguyên nên ta không thể đi tìm một nơi chốn hay trường hợp nào mà không có sự được mất, thắng thua… Vậy thì chẳng lẽ con người phải chịu thăng trầm, vinh nhục theo cái vòng lẩn quẩn đó không thể thoát ra hay sao?

Không hẳn vậy! Cuộc sống có được mất, thắng thua nhưng ta có cảm thấy bị thăng trầm, vinh nhục hay không là tùy ở thái độquan niệm sống của ta. Nếu chúng ta quan niệm rằng sống là phải hơn người khác, làm là phải thắng người khác, để rồi luôn tranh đấu với thái độ hiếu thắng thì khi hơn người ta sẽ cảm thấy vinh quang, thậm chí cao ngạo, cho rằng mình giỏi, mình hay. Và dĩ nhiên, với quan niệmthái độ sống như vậy thì khi thất bại ta sẽ thấy nhục nhã vì nghĩ rằng mình bất tài, rằng mọi người đang coi thường mình. Có người khi bị thất bại, họ sẽ tìm cách báo thù hoặc rơi vào trầm cảm đến mức tự tử.

Tuy nhiên, nếu ta sống và làm việc với thái độ cống hiến, phục vụ thì ta sẽ không có những trạng thái tâm lý tiêu cực như vậy. Vì không muốn thắng người nên khi thua cũng không thấy nhục. Vì không tranh với người nên khi mất cũng không thấy tiếc. Giống như Nguyễn Công Trứ từ chức Thượng thư bị giáng xuống làm lính mà ông vẫn thản nhiên coi như bình thường. Ông nói rằng “Lúc làm tướng tôi không lấy làm vinh thì nay làm lính tôi cũng không lấy làm nhục. Người ta ở địa vì nào, có nghĩa vụ đối với địa vị ấy”.

Ông coi mọi việc bình thường như vậy là vì ông làm quan để phục vụ triều đình, phục vụ dân chúng chứ không ham quyền cao chức trọng, hay danh tiếng, bổng lộc. Đã vậy thì làm quan phục vụ cũng được mà làm lính phục vụ cũng được. Nếu có tâm phục vụ thì ở vị trí nào, hoàn cảnh nào cũng có thể phục vụ được. Làm được như vậy thì mới gọi là tinh thần phục vụ thật sự. Chúng ta thấy có một số người rất hăng hái phục vụ cộng đồng, lúc nào cũng nói với mọi người rằng họ vì xã hội, vì chúng sinh, vì Phật pháp mà làm. Thế nhưng khi được yêu cầu giao chức vị cho người khác làm, họ không chịu. Nhất quyết phải là họ làm mới được. Đây chẳng qua là sự tham danh hám lợi ẩn nấp dưới lớp vỏ phụng sự, từ bi.

Người từ bi thật sự, người có tâm phục vụ thật sự sẽ không bám vào địa vị, danh xưng của mình, không quan tâm người khác tôn trọng hay coi thường mình, cũng không cần người phải cám ơn mình. Họ làm việc chỉ vì một mục đích duy nhất là giúp đỡ người khác, đem lại lợi ích cho người khác để cho người khác hết đau khổ, được an vui. Đã vậy thì chỉ cần người khác có lợi ích là được rồi, còn mình giúp hay ai giúp đâu có quan trọng.

Tôi biết một vị thầy nọ rất giỏi nhưng lúc nào cũng khiêm tốn. Thầy có bằng tiến sĩ nước ngoài nhưng ai hỏi về việc học hành thì thầy chỉ nói là học Phật pháp, vậy thôi. Thầy không xin làm việc Giáo hội hay đi dạy trường này trường kia. Còn Giáo hội cử thầy làm gì thì thầy làm cái đó. Xong rồi thôi. Có người thấy tiếc cho thầy, rằng thầy giỏi vậy mà không có cơ hội phục vụ được nhiều. Thầy chỉ cười nói rằng: “Mình học trước hết là để tu. Tu là chính còn làm việc chỉ là tùy duyên mà thôi. Hơn nữa mình phải tin vào Phật pháp. Phật pháp cho mình làm cái gì thì mình làm cái đó. Nếu Phật pháp không cho mình làm việc đó tức là đã có người khác làm việc đó tốt hơn mình rồi. Ai làm cũng vậy thôi, miễn là có lợi cho Phật pháp. Mình không làm việc này thì sẽ làm việc khác. Thiếu gì việc để làm”. Tôi cho rằng một người mà có quan niệmthái độ sống như vậy thì không bao giờ bị những chuyện thắng thua, vinh nhục làm cho lay động được, huống hồ là bị những thứ đó làm hoen ố tâm hồn.

Do tính chất sinh từ bùn mà vượt lên trên bùn, hoa sen trở thành biểu tượng của sự thanh cao và thoát tục. Cũng vậy, sống trong cõi đời này, chúng ta không thể nào cách ly hoàn toàn với những hiện tượng của thế gian. Nhưng điều quan trọng là chúng ta đừng để bị hòa tan và đánh mất mình trong đó. Để làm được điều đó, chúng ta phải chuẩn bị cho mình quan niệmthái độ sống vô ngã, vị tha. Làm bất cứ v
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
(View: 151)
Lửa. Lửa lại bùng cháy trên những cánh rừng bạt ngàn miền tây. Khói cuồn cuộn, lan xa hàng nghìn dặm, kéo qua tận miền đông.
(View: 26)
Một trong những đặc trưng khu biệt của văn học Phật giáo với những dòng văn học khác chính là ở cách sử dụng ngôn ngữ nghệ thuật.
(View: 52)
Con đường xưa…! và con đường nay bây giờ có khác gì không nhỉ? Có những lúc mình đi trên con đường sỏi đá chông gai
(View: 80)
Khi loài người chúng ta bắt đầu giải quyết mọi vấn đề, chúng ta không quan tâm theo một phương cách cẩn thận chu đáo
(View: 85)
Theo truyền thống Phật giáo Nguyên Thủy y cứ theo lịch Ấn Độ cổ đại, bắt đầu Vũ Kỳ An Cư (Vassavāsa) từ ngày 16
(View: 137)
Có lần một vị Bà La Môn hỏi Đức Phật, Thưa Ngài! Biết có kiếp sau hay không mà Ngài khuyên răn chúng tôi làm thiện.
(View: 214)
Ngôi chùa tọa lạc lưng chừng ngọn núi, sau rừng sồi, cũng tương tự như bao ngôi chùa nhỏ, xa nơi đô thị
(View: 178)
Kẻ cai ngục, dù nơi nhà tù lớn hay nhỏ, xa hay gần, kẻ đó cũng không thể thoát khỏi chu kỳ sinh, lão, bệnh, tử được.
(View: 325)
Nay kính cẩn ghi những lời này, xin gửi đến quý Phật tử nào may mắn Cha, Mẹ còn mạnh khỏe thì đó là phước lớn không gì sánh được trên cõi đời này.
(View: 263)
Lịch sử thật là muôn hình vạn trạng, các Sử gia lại càng biến hóa khôn lường.
(View: 158)
Thế Tôn từng dạy, những ai đến với giáo pháp của Ngài là để thấy chứ không phải để tin. Chính quan điểm đúng đắn, sự thấy biết chính xác sẽ dẫn đường cho tư duy và hành động đúng đắn, hướng đến Chân Thiện Mỹ...
(View: 276)
Sự vô thường, tuổi già và bệnh tật không bao giờ hứa hẹn với bất cứ ai. Bất cứ khi nào chúng đến, chúng sẽ đến mà không một lời báo trước.
(View: 283)
Trên đời này có rất nhiều người thường hay nhắc đến hai chữ “họa và phước” khẳng định là chúng ta ai ai cũng đều hiểu cả.
(View: 227)
Có bốn pháp vật thực là đoàn thực, xúc thực, tư niệm thực và thức thực. Nhờ bốn thực ấy làm duyên, trợ sanh và nuôi dưỡng cho nên ...
(View: 279)
Theo lăng kính Phật giáo, bệnh được tồn tại dưới 3 hình thức, đó là thân bệnh, tâm bệnh và nghiệp bệnh.
(View: 412)
Triết Học Phật Giáo và Những Luận Đề -
(View: 614)
Đọc Thơ Phật Của Thi Sĩ Tâm Tấn - Viết về tập thơ “Cuối Đời Lọc Những Tinh Sương” của thi sĩ Tâm Tấn
(View: 277)
Người đệ tử Phật chân chính, ngoài việc tu tập giới định tuệ để hướng đến viên mãn phước và trí, thành tựu giác ngộ giải thoát cho tự thân,
(View: 268)
Đạo Phật ra đời và phát triển đến nay cũng đã hơn hai mươi lăm thế kỷ, ban đầu từ miền bắc Ấn Độ, sau đó lan truyền toàn xứ Ấn và phát triển sang các nước Trung Á, Nam Á, Bắc Á… và đến Âu, Mỹ hôm nay.
(View: 672)
“Tôi được sinh ra đời là nhờ vào một ân sủng đầy sự thương yêu của con người và tạo vật. Sự thương yêu ấy có cả chính bản thân tôi..."
(View: 419)
Chúng ta thường nghe tới nhóm chữ “tri kiến như thật.” Tức là biết và thấy như thật. Câu hỏi là: Đức Phật dạy gì về biết và thấy như thật?
(View: 588)
Tiết tháng bảy mưa dầm sùi sụt, Toát hơi may lạnh ngắt sương khô, Não người thay buổi chiều thu, Ngàn lau khóm bạc lá ngô đồng vàng
(View: 310)
Chúng ta đã biết phải làm gì đối với cha mẹ, dù có hay không có sự yêu cầu: hãy thương kính và làm gì đó để biểu hiện niềm thương kính ấy khi cha mẹ còn sống
(View: 291)
Ngày xửa ngày xưa, dưới chân Hy Mã Lạp Sơn có một vương quốc trù phú tên gọi Thắng Man. Dù là một vương quốc giàu mạnh nhưng...
(View: 318)
Trong Kinh Pháp Cú có một số bài khá phong phú đề cao chánh phápchánh pháp đóng một vai trò rất quan trọng...
(View: 755)
Đức Đạt Lai Lạt Ma Đời Thứ 14, vị lãnh đạo tinh thần của Phật Giáo Tây Tạng, đã sống lưu vong tại Ấn Độ kể từ năm 1959 khi chế độ Cộng Sản tại Trung Quốc xua quân xâm chiếm Tây Tạng...
(View: 442)
Thuở xưa, có một đạo sư tên là Araka, người đã thoát ly sự thèm khát dục vọng. Đạo sư này có hàng trăm đệ tử.
(View: 662)
Chúng ta thường nghe “tạo nhân nào hưởng quả nấy”, mà kỳ thật, đời sống của cộng đồng người trên thế giới hôm nay, được xem nhưthành quả của một đời sống mang tính tương tác tương thọ liên hệ từ quá khứ đến hiện tại.
(View: 242)
Ảnh hưởng của Phật giáo ở Châu Á nói riêng, toàn thế giới nói chung là đậm nét và sâu sắc.
(View: 288)
Quả vị Sa-môn hay bốn quả Sa-môn, bốn quả Thanh văn, bốn quả Thánh gồm Sơ quả Tu-đà-hoàn (Dự lưu, Thất lai)
(View: 363)
Này A Nan, cũng như một cái cây, nếu nghiêng về phía nào, thì khi người ta đốn ngã nó sẽ đỗ về phía đó (trọng lực), một chúng sanh sau khi chết cũng sẽ theo nghiệp mà đi như thế ấy.
(View: 313)
Giáo pháp hay kinh điển là lời dạy của Đức Phật, đó là chân lý, là sự thật, là những gì Đức Phật chứng ngộ, khám phátuyên thuyết, mang lại sự an lạc giải thoát cho người hành trì.
(View: 363)
Theo tác giả, nước là trung tâm của mọi nguyên tố (element) trên trái đất. Không có nước là không có sự sống. Cho đến nay không có bất cứ vật thể gì tồn tại được nếu thiếu nước.
(View: 479)
Khúc đàn Khổng-Vọng-Vi là tiếng khóc của Đức Khổng Tử, tiếc thương người đệ tử thân yêu Nhan Hồi, mệnh yểu mà chết sớm khi tuổi còn thanh xuân.
(View: 500)
Đó là bài học đầu tiên đại-sư Zuigan Goto dạy cho người đệ tử ông vừa thâu nhận, sau này chính là thiền-sư Soko Morinaga, nổi tiếng của xứ Phù Tang.
(View: 468)
Trọn câu mở đầu là: “Nửa ổ bánh mì vẫn là bánh mì, nhưng nửa sự thật thì không phải là sự thật !”
(View: 363)
Bài tán dạy rằng, với công đức đầy đủ, Ngài nhìn khắp chúng sanh bằng đôi mắt từ ái, sẵn sàng đáp lại tiếng kêu thương. Trước biển phước vô lượng như thế, chúng con đều cung kính đảnh lễ.
(View: 583)
... những hành giả sơ phát tâm nên học theo gương tu học của người xưa là lập chí kiên định, đức tin mạnh mẽ không lui sụt, và hành trì liên tục không xao lãng trong tứ oai nghi: Đi - Đứng - Nằm - Ngồi.
(View: 360)
Đại dịch coronavirus bùng phát lần nữa tại Việt Nam, Hoa Kỳ và hầu hết các nước trên thế giới. Tính tới tuần lễ đầu tháng 8/2020, thế giới có gần 700,000 người chết vì đại dịch
(View: 322)
Trong kinh có ghi lại lời cảnh giác của Đức Phật, Ngài đã từng nói rằng: “Phàm tất cả chúng sinh còn lên xuống trong ba cõi, lăn lộn trong sáu đường thì...
(View: 573)
Khổ đau bao trùm cả nhân loại, cả thế giới. Đó là một sự thật, không ai có thể chối cãi.
(View: 562)
Chúng ta đơn thuần cứ nghĩ bệnh là do thể trạng sức khỏe không thuận không tốt, do đề kháng yếu nên vi khuẩn vi rút từ môi trường tác động vào cơ thể mà sinh bệnh.
(View: 442)
Phái đoàn các vị Lệ-xa ở Tỳ-xá-ly khi đi đến Đức Phật đang ngự trong vườn xoài Am-bà-bà-lê được xem như biểu tượng của sự xa hoa, sang trọng, quý phái bậc nhất đương thời.
(View: 356)
Trong cuộc sống đời thường có nhiều người vì phải đối diện với những bế tắc, khổ đau cùng cực không thể vượt qua được để rồi tìm đến cái chết
(View: 436)
Chưa có khi nào Phật cười to như thế, cười sảng khoái, “cười hùng mạnh như vua sư tử…”
(View: 549)
Hỏi “đi tu là đi đâu?” nghe có vẻ dư thừa. Tuy nhiên không phải ai cũng có thể trả lời được câu hỏi này.
(View: 439)
Trong thuật ngữ nhà Phật, không có từ tiêu diệt, triệt tiêu, loạt trừ, khống chế, áp đặt, cấm đoán…
(View: 464)
“Sống” và “chết” với giáo lý vô ngã
(View: 357)
Đại lâm, Mahā-vana, là khu rừng phụ cận thành Tỳ-xá-li, Trung Ấn, còn gọi Kūṭāgara-śalā, tức Trùng-các giảng đường, hay ...
(View: 400)
Đức Phật khi tuổi đã 80, sắp nhập Niết-bàn mà vẫn thực hành an cư là một trong những tấm gương sáng ngời cho người xuất gia hậu thế.
Quảng Cáo Bảo Trợ