Subscribe HoaVoUu Youtube
Kính mời Subscribe kênh
YouTube Hoa Vô Ưu
Sitemap Hoavouu.com
Bài Mới Nhất trang Văn Học
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
19,987,585

Có Vinh Thì Có Nhục

Thursday, September 3, 202019:22(View: 1118)
Có Vinh Thì Có Nhục
CÓ VINH THÌ CÓ NHỤC

Thích Trung Hữu


Hết Củi Thì Lửa Tắt
Cuộc đời con người chỉ mấy mươi năm thôi mà có biết bao nhiêu chuyện xảy ra. Tuy vô số chuyện nhưng vẫn không ngoài được mất, thắng thua, thành bại, vinh nhục… Hễ có cái này thì có cái kia. Khi nào vượt lên trên những phạm trù đối đãi ấy thì con người mới phần nào được an nhiên tự tại.

Trong những cặp phạm trù đối đãi ấy của cuộc đời, con người luôn luôn phấn đấu để thành tựu cái được, cái thắng, cái thành, cái vinh và rất sợ bị mất, bị thua, bị bại, bị nhục. Nhưng thực tế từ xưa đến nay không có ai luôn thắng mà không một lần thua, không có ai luôn được ca ngợi mà không một lần bị phê bình, chỉ trích. Chính xác hơn, được và mất, thắng và thua… như hai mặt của một đồng tiền, có mặt này thì phải có mặt kia.
Trong kinh Niết-bàn có câu chuyện sau:

“Nhà kia, có một người phụ nữ bước vào, người vừa xinh đẹp lại đeo ngọc ngà châu báu khắp cả thân. Chủ nhà thấy vậy, liền hỏi:

- Nàng tên là gì, ở đâu?

- Tôi là Công Đức Đại Thiên, thưa ngài.

Chủ nhà lại hỏi:

- Nàng đến đây làm gì?

- Chỗ nào tôi đến, tôi có thể cho các thứ vàng bạc, lưu ly, pha lê, xa cừ, mã não, voi ngựa, xe cộ, tôi tớ…

Chủ nhà nghe thế vui mừng hớn hở thầm nghĩ: Do ta đầy đủ phước đức nên nay nàng này đã đến nhà ta. Nghĩ rồi bèn đốt hương, trải thảm hoa, cung kính đón mừng.

Chưa đâu vào đâu, bỗng nhìn ra thì thấy một nàng áo quần rách tươm, da thịt nứt nẻ, sắc mặt xám mét, dơ dáy, hôi hám đang chực chờ ở cửa. Chủ nhà thấy vậy liền bước ra hỏi:

- Nàng tên là gì, ở đâu?

- Tôi tên Hắc Ám. Tôi đến chỗ nào có thể làm cho nhà đó hao tài, tốn của.

Chủ nhà nghe xong, bèn cầm dao dọa:

- Làm ơn đi giùm. Nếu không ta sẽ chém.

Cô gái nói:

- Ông thật ngu si, chẳng có trí tuệ.

Chủ nhà liền hỏi:

- Sao bảo ta ngu si không có trí tuệ?

Cô gái trả lời:

- Người xinh đẹp đứng trong nhà kia, là chị tôi. Tôi thường đi chung với chị. Nếu ông đuổi tôi thời ông cũng đuổi chị.

Chủ nhà trở vào hỏi Công Đức Đại Thiên:

- Ngoài cửa có cô gái nói là em của nàng có đúng không?

- Thật là em gái tôi. Tôi đi chung với nó chưa có lúc nào rời nhau, tôi thường mang đến sự tốt đẹp còn nó mang lại sự xấu ác. Tôi thường làm việc lợi ích, còn nó thì mang đến sự suy hao. Nếu ai yêu tôi thì cũng phải yêu nó. Nếu cung kính tôi cũng phải cung kính nó. Chủ nhà liền nói:

- Nếu có cả sự tốt lẫn xấu như vậy, thời ta chẳng cần. Mời hai nàng đi cho.

Hai chị em cùng đi, dắt nhau đến nhà một người nghèo. Người nghèo này lòng rất vui mừng, liền nói:

- Từ nay trở đi, xin hai nàng ở luôn nhà tôi.

Công Đức Đại Thiên liền hỏi:

- Chúng tôi vừa bị người xua đuổi, sao ông lại mời chúng tôi ở lại?

Người nghèo nói:

- Vì nàng nên tôi phải kính cô kia. Vì thế nên tôi phải mời cả hai ở lại”.

Câu chuyện nói lên sự đối đãithế gian. Có đẹp thì có xấu, có phúc thì có họa… “Cái này có thì cái kia có. Cái này không thì cái kia không”. Mình muốn thứ này thì mình phải chấp nhận luôn thứ kia. Muốn có vinh quang thì phải chấp nhận có ngày bị tủi nhục.

Muốn được mọi người quan tâm mình thì cũng phải chấp nhận luôn sự soi mói, vạch lá tìm sâu của họ. Mình không thể yêu cầu mọi người rằng chỉ nên nhìn thấy và quảng bá cái tốt của mình, còn những cái xấu thì đừng quan tâm. Cô gái Hắc Ám trong đoạn kinh trên nói ông chủ nhà rằng “Ông không có trí tuệ”, cũng nhằm để nói ông không thấy được thực lý Duyên sinh của cuộc sống. Vì không thấy, nên ông chỉ muốn bắt cái này mà xua đuổi cái kia. Nhưng ở đời không bao giờ có chuyện như thế.

Thế giới này là thế giới của sự đối đãi nhị nguyên nên ta không thể đi tìm một nơi chốn hay trường hợp nào mà không có sự được mất, thắng thua… Vậy thì chẳng lẽ con người phải chịu thăng trầm, vinh nhục theo cái vòng lẩn quẩn đó không thể thoát ra hay sao?

Không hẳn vậy! Cuộc sống có được mất, thắng thua nhưng ta có cảm thấy bị thăng trầm, vinh nhục hay không là tùy ở thái độquan niệm sống của ta. Nếu chúng ta quan niệm rằng sống là phải hơn người khác, làm là phải thắng người khác, để rồi luôn tranh đấu với thái độ hiếu thắng thì khi hơn người ta sẽ cảm thấy vinh quang, thậm chí cao ngạo, cho rằng mình giỏi, mình hay. Và dĩ nhiên, với quan niệmthái độ sống như vậy thì khi thất bại ta sẽ thấy nhục nhã vì nghĩ rằng mình bất tài, rằng mọi người đang coi thường mình. Có người khi bị thất bại, họ sẽ tìm cách báo thù hoặc rơi vào trầm cảm đến mức tự tử.

Tuy nhiên, nếu ta sống và làm việc với thái độ cống hiến, phục vụ thì ta sẽ không có những trạng thái tâm lý tiêu cực như vậy. Vì không muốn thắng người nên khi thua cũng không thấy nhục. Vì không tranh với người nên khi mất cũng không thấy tiếc. Giống như Nguyễn Công Trứ từ chức Thượng thư bị giáng xuống làm lính mà ông vẫn thản nhiên coi như bình thường. Ông nói rằng “Lúc làm tướng tôi không lấy làm vinh thì nay làm lính tôi cũng không lấy làm nhục. Người ta ở địa vì nào, có nghĩa vụ đối với địa vị ấy”.

Ông coi mọi việc bình thường như vậy là vì ông làm quan để phục vụ triều đình, phục vụ dân chúng chứ không ham quyền cao chức trọng, hay danh tiếng, bổng lộc. Đã vậy thì làm quan phục vụ cũng được mà làm lính phục vụ cũng được. Nếu có tâm phục vụ thì ở vị trí nào, hoàn cảnh nào cũng có thể phục vụ được. Làm được như vậy thì mới gọi là tinh thần phục vụ thật sự. Chúng ta thấy có một số người rất hăng hái phục vụ cộng đồng, lúc nào cũng nói với mọi người rằng họ vì xã hội, vì chúng sinh, vì Phật pháp mà làm. Thế nhưng khi được yêu cầu giao chức vị cho người khác làm, họ không chịu. Nhất quyết phải là họ làm mới được. Đây chẳng qua là sự tham danh hám lợi ẩn nấp dưới lớp vỏ phụng sự, từ bi.

Người từ bi thật sự, người có tâm phục vụ thật sự sẽ không bám vào địa vị, danh xưng của mình, không quan tâm người khác tôn trọng hay coi thường mình, cũng không cần người phải cám ơn mình. Họ làm việc chỉ vì một mục đích duy nhất là giúp đỡ người khác, đem lại lợi ích cho người khác để cho người khác hết đau khổ, được an vui. Đã vậy thì chỉ cần người khác có lợi ích là được rồi, còn mình giúp hay ai giúp đâu có quan trọng.

Tôi biết một vị thầy nọ rất giỏi nhưng lúc nào cũng khiêm tốn. Thầy có bằng tiến sĩ nước ngoài nhưng ai hỏi về việc học hành thì thầy chỉ nói là học Phật pháp, vậy thôi. Thầy không xin làm việc Giáo hội hay đi dạy trường này trường kia. Còn Giáo hội cử thầy làm gì thì thầy làm cái đó. Xong rồi thôi. Có người thấy tiếc cho thầy, rằng thầy giỏi vậy mà không có cơ hội phục vụ được nhiều. Thầy chỉ cười nói rằng: “Mình học trước hết là để tu. Tu là chính còn làm việc chỉ là tùy duyên mà thôi. Hơn nữa mình phải tin vào Phật pháp. Phật pháp cho mình làm cái gì thì mình làm cái đó. Nếu Phật pháp không cho mình làm việc đó tức là đã có người khác làm việc đó tốt hơn mình rồi. Ai làm cũng vậy thôi, miễn là có lợi cho Phật pháp. Mình không làm việc này thì sẽ làm việc khác. Thiếu gì việc để làm”. Tôi cho rằng một người mà có quan niệmthái độ sống như vậy thì không bao giờ bị những chuyện thắng thua, vinh nhục làm cho lay động được, huống hồ là bị những thứ đó làm hoen ố tâm hồn.

Do tính chất sinh từ bùn mà vượt lên trên bùn, hoa sen trở thành biểu tượng của sự thanh cao và thoát tục. Cũng vậy, sống trong cõi đời này, chúng ta không thể nào cách ly hoàn toàn với những hiện tượng của thế gian. Nhưng điều quan trọng là chúng ta đừng để bị hòa tan và đánh mất mình trong đó. Để làm được điều đó, chúng ta phải chuẩn bị cho mình quan niệmthái độ sống vô ngã, vị tha. Làm bất cứ v
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
(View: 71)
Từ xưa đến nay, nhiều người cho rằng, Đạo Phật chuyên nói về những điều cao siêu huyền bí, rất khó để một con người bình thường thực hành theo.
(View: 94)
Phật giáo Nam tông Theravāda tuy không chú trọng về lễ nghi, cúng bái hoặc sám tụng nhưng trong các nghi lễ Phật giáo thì...
(View: 148)
Xung quanh các hiện tượng mê tín dị đoan “có tổ chức” diễn ra gần đây, đã có nhiều ý kiến trái chiều về “con đường tu tập”
(View: 122)
Lắng nghe và thấu hiểu là hai chất liệu vô cùng cần thiết để hiến dâng cho đời, có khả năng xóa đi những nỗi khổ niềm đau
(View: 164)
Chủ đề bài này là nói về tỉnh thức với tâm không biết. Như thế, nghĩa là những gì rất mực mênh mông, vì cái biết luôn luôn là có hạn.
(View: 173)
Một khi Đức Đạt Lai Lạt Ma rời Tây Tạng, ngài sẽ phải đối diện với nhiệm vụ khó khăn về việc nói với thế giới những gì đã xảy ra...
(View: 192)
Có hôm nghe một trí thức Việt Nam cho rằng, Phật giáo xem cuộc đời sanh đó, tử đó, thật chẳng có ý nghĩa gì. Mọi sự mọi vật trên thế gian trong cái nhìn của đạo Phật, đều là huyển, ảo.
(View: 166)
Năm 1959 một sự đe dọa của Tàu Cộng chống lại Đức Đạt Lai Lạt Ma đưa đến sự phản kháng ở Lhasa.
(View: 243)
Đạo Phật ra đời cách đây đã hơn 25 thế kỷ và trải qua bao cuộc thăng trầm của lịch sử, vẫn phát triển rực rỡ đến ngày nay.
(View: 322)
Theo quan điểm Phật Giáo, tâm của một người bình thường thì yếu đuối và bị lệch lạc bởi những ảo tưởng và nỗi khổ mà họ chất chứa bên trong.
(View: 279)
’Khi một ngôi sao đốt cháy hết nhiên liệu, nó có thể bắt đầu quá trình suy sụp.
(View: 297)
Trong cuộc sống, chúng ta thường mong muốn có được hạnh phúc và tránh né sự hiện hữu của khổ đau đến với mình.
(View: 332)
Phật pháp có nhiều pháp môn tu tập thích hợp cho nhiều căn cơ, hoàn cảnh khác nhau.
(View: 591)
Dưới ánh mặt trời, mọi ảo tượng, ảo ảnh đều tan biến. Mọi thứ đều hiển lộ. Không gì khuất tất. Không gì có thể gợi lên sự hoài nghi, mộng tưởng.
(View: 313)
Sau khi đạt được Giác ngộ, Đức Phật nêu lên Bốn Sự Thật và sự thật thứ nhất là "Khổ đau".
(View: 261)
Thiền sư Pháp Loa đã kế thừa và để lại di sản lớn cho thiền phái Trúc Lâm nói riêng, Phật giáo Việt Nam nói chung.
(View: 268)
Trong kỳ Đại Hội Khoáng Đại kỳ II lần nầy chúng con tôi) được phép trình bày với quý Ngài và quý vị một đề tài có liên quan đến sự tu học
(View: 295)
Kinh Đại Bát Niết Bàn nói: “Phật tánh gọi là đại tín tâm. Vì do tín tâmĐại Bồ tát được đầy đủ Bố thí ba la mật cho đến Bát nhã ba la mật.
(View: 467)
Thời đại bây giờ hầu như con người cứ bị xoáy vào cơn lốc của cuộc sống một cách mãnh liệt, thế nên rất nhiều người cảm thấy bức bối...
(View: 313)
Theo Kim Cang Thừa, con đường nhanh chóng để tỉnh thức là nhìn thẳng vào tâm của chính bạn và nhận ra bản tánh thật của tâm.
(View: 292)
Hiện nay, Phật giáo Việt Nam đang đẩy mạnh công tác hoằng pháp, coi đó là chiến lược mũi nhọn để phát triển Phật giáo.
(View: 339)
Sau khi đức Thế Tôn thành đạo, Ngài suy tư và tuyên bố rằng: “Xa lìa dục vọng, được sự tịch tịnhthù thắng nhất!”
(View: 422)
Tại Kinh Thành có một vị cư sĩ, có thể nói là bậc “Thiên kinh vạn quyển”, viết không biết bao nhiêu bài bình giảng về giáo lý...
(View: 406)
Khi cầu nguyện, tâm trở nên tĩnh lặng và tập trung. Đó là việc khá tốt cho đời sống nhân loại khi những cầu nguyện mang tính chân, thiện, mỹ.
(View: 376)
Thế là đến chiều tối, đức Phật và chúng tỳ-khưu mới tới được nơi dự định. Trăng vừa lên, sương mù bàng bạc, không gian như trải một màn lụa mỏng.
(View: 440)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và...
(View: 373)
Tenzin Gyatso, Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 của Tây Tạng, là một nhân vật quen thuộc của công chúng.
(View: 382)
Như tất cả những vị nghiên cứu đều biết rằng Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh do cố Hòa Thượng Thích Tịnh Hạnh chủ trương, hầu hết được dịch thẳng từ bản chữ Hán của Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh
(View: 348)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để...
(View: 394)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma.
(View: 383)
Bài Pháp thoại (Dharma Talk) ngày 28 tháng 3 năm 2021 tại Chùa Beeh Low See, Singapore và Chùa Mahakaruna Buddhist Center cũng như Chùa Vihara Mahavira Graha Medan tại Indonesia.
(View: 447)
“Một thời Đức Phật ở Câu-tát-la, du hành giữa nhân gian và có đại chúng Tỳ-kheo đi theo.
(View: 751)
"Ưng vô sở trụ nhi sanh kỳ tâm, là gì?" Xếp Kinh lại gối nơi đầu, ngủ trong dòng suối mát của lời Kinh nhiệm mầu.
(View: 478)
Theo quan điểm của anh chị, Nhẫn nhụcAn phận khác và giống nhau chỗ nào? Quý anh chị chia sẽ kinh nghiệm Người Huynh Trưởng thực hành Hạnh Nhẫn Nhục như thế nào trong đời sống và sinh hoạt GĐPT?
(View: 463)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và thấm một lớp mỏng
(View: 400)
Vào ngày rằm tháng 4, năm 623 trước công nguyên tại vườn Lâm Tỳ Ni gần thành Ca Tỳ La Vệ, một nơi hiện nay là...
(View: 353)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để bước vào thế giới một đức tin khác.
(View: 442)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma, tự gọi ngài là một thầy tu giản dị
(View: 449)
Thiền sư Seigan Shōtetsu (1381-1459) là một trong vài người làm thơ nhiều nhất trong thi giới Nhật Bản.
(View: 348)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
(View: 512)
Huyền Trân Công Chúa, một anh thư rực sáng của nền trời nước Việt!
(View: 537)
Bốn mươi câu trích dẫn lời Đức Phật dưới đây được chọn lọc trong số 60 câu đã được đăng tải trên một trang mạng bằng tiếng Pháp
(View: 396)
Giảng luận về bài “ Bình Ngô Đại Cáo” ( 曹鶴岱平 ) ( Great Proclamation of Đại Việt Victory over Northern Invaders, translated by Prof. Nguyễn Cao Hách – University of Saigon )
(View: 363)
Tôi nhớ lại một cuộc trao đổi đầy băn khoăn vài năm trước đây mà tôi có với một người Mỹ
(View: 637)
Vào ngày 06.3.2021, Tu Viện Pháp Vương khởi sự cho một công trình "Ngày Hội Trồng Cây". Quí Phật tử vân tập về mảnh đất yêu thương của mình mà Tu Viện đã sẵn sàng cho khoảnh vườn cây ăn trái.
(View: 434)
Tôi chưa bao giờ được rèn luyện trong khoa học. Kiến thức của tôi chính yếu có từ việc đọc những tin tức bao gồm...
(View: 465)
Vấn đề Nam tôngBắc tông là một vấn đề tương đối rất cũ – cũ đến hơn một ngàn năm trăm năm kể từ ngày con người có được cái hạnh phúc biết đến giáo pháp của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
(View: 485)
Đức Phật không phải là một vị Thượng đế, vậy thì tại sao giáo huấn của Ngài là một tôn giáo và tại sao Phật tử tôn thờ Ngài như Thượng đế?
(View: 462)
Cách nay chừng vài tuần lễ tôi nhận được một phong thư dày gửi đi từ Thầy Thanh An ở Tích Lan, trong đó có quyển sách trên. Sách do nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2020
(View: 389)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
Quảng Cáo Bảo Trợ