Subscribe HoaVoUu Youtube
Kính mời Subscribe kênh
YouTube Hoa Vô Ưu
Sitemap Hoavouu.com
Bài Mới Nhất trang Văn Học
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
19,785,604

Quán niệm về lòng tốt, sự nhiệt tình & hiểu biết

Thursday, October 25, 201200:00(View: 10447)
Quán niệm về lòng tốt, sự nhiệt tình & hiểu biết

Lòng tốt, sự nhiệt tình là những giá trị đạo đứccon ngườixã hội rất cần. Con người cần có lòng tốt để giúp đỡ, sẻ chia với người khác; cần nhiệt tình trong lao động, học tập, làm việc… Tuy nhiên việc sử dụng lòng tốt, biến lòng tốt thành những hành động cụ thể để làm lợi ích cho người khác là vấn đề không đơn giản, nó đòi hỏi phải có sự hiểu biết. Nếu đi cùng với hiểu biết, lòng tốt và sự nhiệt tình rất đáng yêu; nhưng nếu không đi cùng với hiểu biết, đôi khi lòng tốt và sự nhiệt tình trở nên đáng sợ.

 

longtot-minhhanhduc

Khi mình muốn giúp ai làm điều gì đó ngoài khả năng, ngoài hiểu biết của mình, không khéo mình trở thành kẻ phá hoại, chẳng những không giúp được người ta mà còn làm người ta bị thiệt hại, tổn thất. Ví dụ mình không có kiến thức, không có tay nghề về cơ khí, điện tử mà mình lại muốn giúp người khác sửa chữa xe cộ, máy móc, đồ cơ khí, điện tử, thì không khéo mình làm hư hỏng thêm thôi. Mình không phải là lương y, bác sĩ, không có hiểu biết nhiều về y học, nhưng mình lại nhiệt tình chữa trị bệnh cho người khác thì không khéo làm hại người ta. Mình không có chuyên môn, không biết làm kinh tế mà tư vấn, chỉ bày, lên kế hoạch cho người ta kinh doanh, tổ chức sản xuất, buôn bán, mở dịch vụ, bảo người ta bỏ vốn ra thật nhiều để đầu tư vào việc làm ăn này việc làm ăn nọ, không khéo mình đưa người ta đến chỗ phá sản.

Khi nghe vợ/chồng người ta than thở chuyện nhà họ, mình chỉ nghe từ một phía, mình không hiểu gì về chuyện của họ, của gia đình họ mà mình lại đứng ra giải quyết giùm, hoặc chỉ bày họ cách giải quyết, vô tình làm cho những căng thẳng, bất hòa, những mâu thuẫn, xung đột càng thêm gay gắt, trầm trọng hơn. Có nhiều người đã phạm phải sai lầm này, không hiểu gì về sự việc, chỉ thấy phiến diện, hiểu nông cạn, không biết cách giải quyết, nói và làm theo cảm tính nhưng rất nhiệt tình, chẳng những không gỡ rối cho người ta được mà còn làm cho sự việc rối rắm thêm.

Trong đạo Phật thường hay nói đến tình thương và sự hiểu biết hay từ bitrí tuệ. Tình thương (từ bi) phải đi đôi với hiểu biết (trí tuệ). Lòng tốt thuộc về từ bi, lòng tốt muốn có giá trị, muốn phát huy tác dụng cần phảihiểu biết. Chẳng hạn như mình thương một người nào đó mà mình không biết cách thương thì không khéo vô tình mình làm hại người đó. Mình muốn người ta được sung sướng, hạnh phúc nhưng vì không biết cách nên vô tình mình làm cho người ta khổ. Cha mẹ thương con nhưng không biết nên làm điều gì thật sự có ích cho con, chỉ biết nuông chiều, đáp ứng mọi đòi hỏi của con một cách thiếu sáng suốt thì sớm muộn gì cũng làm đứa con hư hỏng. Hoặc có những trường hợp cha mẹ thương con nhưng không hiểu tâm tư tình cảm của con, không biết con đang cần gì, muốn gì, cứ làm theo suy nghĩ của mình, để rồi càng thể hiện tình thương theo cách của mình lại càng khiến cho con phản ứng ngược lại với mong muốn của mình. Đôi khi con cái cần nơi cha mẹ sự gần gũi, sự quan tâm chăm sóc, yêu thương nhưng cha mẹ không biết điều đó, cứ nghĩ mua sắm cho con quần áo đẹp, đắt tiền, mua sắm cho con xe xịn, cho con thật nhiều tiền là đã thương yêu, là đã lo cho con đầy đủ, chu đáo.

Nhiều bà mẹ vì quá thương con, luôn muốn che chở, bảo bọc con, lo cho con từng bữa ăn giấc ngủ, không cho con làm động móng tay dù những việc con có thể làm; con lầm lỗi thì bao che, dung túng; con gặp phải chuyện gì mẹ cũng thay con hứng chịu v.v… Do không hiểu được cách thương con như thế là không tốt cho con, nên vô tình các bậc cha mẹ này làm cho con mình không “trưởng thành, khôn lớn” được. Con trở nên nhu nhược yếu đuối, thụ động, không có khả năng tự lập, không biết xử lý công việc dù đó là những việc rất bình thường; con sinh tâm ỷ lại, luôn dựa dẫm vào người khác. Nếu như cha mẹ thường bênh vực, bao che, dung túng những lỗi lầm, những thói hư tật xấu thì sớm muộn con cái cũng trở nên hư hỏng. Về sau khi con cái ra đời, nếu không may lâm vào cảnh khổ, chúng quay lại oán trách cha mẹ: “Sao cha mẹ không nói cho con biết trước?”, “Sao trước kia cha mẹ không dạy con làm việc nhà để con quen, bây giờ con không gặp nhiều khó khăn, không phải cực phải khổ như thế này?”, “Phải chi hồi con còn nhỏ cha mẹ không nuông chiều con, không để cho con buông thả phóng túng thì ngày nay con đâu phạm phải lỗi lầm, đâu rơi vào vòng tù tội như thế này?”, “Cũng tại ngày trước cha mẹ thấy con sai quấy mà không sửa, không giáo dục, dạy dỗ cho tốt nên bây giờ con mới ra nông nỗi”…

Vợ chồng trong gia đình cũng thế. Có nhiều ông chồng vì quá thương vợ mà nuông chiều, đáp ứng mọi đòi hỏi không chính đáng của vợ. Vợ đua đòi theo chúng bạn, đứng núi này trông núi nọ, muốn chồng kiếm được nhiều tiền, có vị trí, chức vụ không thua kém bạn bè, đồng nghiệp; ngày đêm tỉ tê, than thở, thuyết phục, làm nũng, giận hờn, khiến cho các ông chồng không chịu nổi. Không ít ông chồng phải vào tù vì phạm pháp, mà động cơ ban đầu là lòng thương vợ quá mức, thương đến mù quáng si mê, muốn kiếm thật nhiều tiền, muốn chiếm được vị trí, chức vụ này nọ trong cơ quan, trong tổ chức để làm vui lòng vợ, thỏa mãn đòi hỏi, ham muốn của vợ. 

Lòng tốt, sự nhiệt tình nếu không đi cùng hiểu biết có thể làm hại mình, hại người, đôi khi làm hại cả hai. Lòng tốt, sự nhiệt tình nếu không đi cùng hiểu biết thì mọi việc sẽ khó thành tựu, khó có lợi ích thiết thực. Thuở nhỏ tôi ở trọ sau chùa đi học, thầy trụ trì ngôi chùa tôi ở rất dễ tính. Tôi còn nhớ năm đó thầy cho người quét vôi chánh điện chùa và có ý định viết lời kinh lên vách. Khi Phật tử biết ý định của thầy, nhiều người đã phát tâm sưu tầm lời kinh và xin thầy cho phép họ viết. Thầy đồng ý cho các Phật tử viết những câu kinh, kệ mà họ thấy hay, họ thích. Các Phật tử đều xem đây là một việc làm công quả để tạo phước cho mình, ai cũng hăm hở viết thật nhiều lời kinh lên vách. Tuy nhiên không phải ai cũng viết được, không có mấy người khéo tay, phần lớn đều không có khả năng viết lên tường bằng sơn nước, kết quả là những câu chữ ngoằn ngoèo, nguệch ngoạc thật khó coi đã làm mất vẻ đẹp và trang nghiêm của ngôi chánh điện. Thầy trụ trì vì muốn tạo cơ hội cho Phật tử phát tâm, còn các Phật tử vì nhiệt tình muốn làm việc công quả, muốn tạo phước mà vô tình làm mất vẻ mỹ quan ngôi chánh điện. Nếu các Phật tử biết phát tâm đóng góp những gì nằm trong giới hạn khả năng của mình, những gì mình có thể làm được cho chùa, hoặc tìm cho chùa một họa sĩ hay người có khiếu viết chữ đẹp, có khả năng viết chữ lên tường bằng sơn nước thì sự phát tâm ấy có giá trị hơn.

Hàng năm vào các ngày rằm lớn, những người làm nghề bắt chim kiếm được rất nhiều tiền và cũng tạo rất nhiều tội từ việc bán chim cho người phóng sinh. Người thả thì chắc chắn là có phước, người bắt tạo nghiệp giam cầm sát sinh, chắc chắn là có tội. Nhưng phước của người phóng sinh nhiều hay ít còn tùy thuộc vào ý niệm, vào cái tâm của họ. Phóng sinhlòng từ bi hay phóng sinh vì muốn tạo phước báo? Làm việc đó một cách chân thành, nhiệt tình, hay làm cho có lệ để Phật thấy, biết là được rồi? Có người nghĩ cứ bỏ tiền ra mua ở trước cổng chùa để khỏi phải mất công, chứ đi ra chợ tìm mua chim, cá hay những con vật khác thì mất thời gian của mình. Mua xong rồi cứ đem giao cho mấy thầy tụng kinh cầu nguyện cho mình, có cầu nguyện cho mình thì mới được, mặc cho các con chim sắp chết trong lồng vì bị nhốt quá lâu.

Không ai nghĩ nếu mình không mua chim ở trước cổng chùa để phóng sinh thì sẽ không có những người làm nghề bắt chim chuyên bán cho người phóng sinh. Nếu mình không mua chim trước cổng chùa thì những người này không phạm phải tội giam cầm, sát sinh. Có thể họ sẽ bắt chim mang ra chợ bán, nhưng việc bắt chim sẽ giảm đi nhiều, vì ở chợ có nhiều loài vật để cho người ta mua phóng sinh. Ý niệm không muốn người khác tạo nghiệp ác do bắt chim bán cho mình phóng sinh, ý niệm không muốn những chú chim tội nghiệp bị bắt giam cầm và có nguy cơ mất mạng vì “việc phóng sinh”, ý niệm không muốn góp phần làm hại chúng, không muốn vì vô tình gián tiếp góp phần làm cho người khác tạo nghiệp, thiết nghĩ nếu có những ý niệm đó là đã làm được việc phóng sinh rồi. Nhiệt tình mua chim trước cổng chùa để phóng sinh cầu phước, cho dù phát xuất từ lòng thương xót chúng sinh, việc ấy cũng góp phần làm cho những người săn bắt và nhiều loài chim bị tổn hại, dù đó không phải là điều người phóng sinh mong muốn.

Do vậy, người con Phật trong tu tậpphụng sự biết phối hợp nhịp nhàng lòng tốt, sự nhiệt tình và hiểu biết thì chắc chắn sẽ lợi mình, lợi người một cách thiết thực trong hiện tại và cả mai sau.

Minh Hạnh Đức

Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
(View: 31)
Sau khi đức Thế Tôn thành đạo, Ngài suy tư và tuyên bố rằng: “Xa lìa dục vọng, được sự tịch tịnh là thù thắng nhất!”
(View: 72)
Tại Kinh Thành có một vị cư sĩ, có thể nói là bậc “Thiên kinh vạn quyển”, viết không biết bao nhiêu bài bình giảng về giáo lý...
(View: 107)
Khi cầu nguyện, tâm trở nên tĩnh lặng và tập trung. Đó là việc khá tốt cho đời sống nhân loại khi những cầu nguyện mang tính chân, thiện, mỹ.
(View: 111)
Thế là đến chiều tối, đức Phật và chúng tỳ-khưu mới tới được nơi dự định. Trăng vừa lên, sương mù bàng bạc, không gian như trải một màn lụa mỏng.
(View: 126)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và...
(View: 125)
Tenzin Gyatso, Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 của Tây Tạng, là một nhân vật quen thuộc của công chúng.
(View: 167)
Như tất cả những vị nghiên cứu đều biết rằng Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh do cố Hòa Thượng Thích Tịnh Hạnh chủ trương, hầu hết được dịch thẳng từ bản chữ Hán của Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh
(View: 117)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để...
(View: 143)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma.
(View: 201)
Bài Pháp thoại (Dharma Talk) ngày 28 tháng 3 năm 2021 tại Chùa Beeh Low See, Singapore và Chùa Mahakaruna Buddhist Center cũng như Chùa Vihara Mahavira Graha Medan tại Indonesia.
(View: 151)
“Một thời Đức Phật ở Câu-tát-la, du hành giữa nhân gian và có đại chúng Tỳ-kheo đi theo.
(View: 481)
"Ưng vô sở trụ nhi sanh kỳ tâm, là gì?" Xếp Kinh lại gối nơi đầu, ngủ trong dòng suối mát của lời Kinh nhiệm mầu.
(View: 276)
Theo quan điểm của anh chị, Nhẫn nhục và An phận khác và giống nhau chỗ nào? Quý anh chị chia sẽ kinh nghiệm Người Huynh Trưởng thực hành Hạnh Nhẫn Nhục như thế nào trong đời sống và sinh hoạt GĐPT?
(View: 176)
Mưa xuân không tầm tã, không kéo dài. Chỉ một hai cơn, trong một hai ngày, vừa đủ tắm ướt những ngọn lá và thấm một lớp mỏng
(View: 164)
Vào ngày rằm tháng 4, năm 623 trước công nguyên tại vườn Lâm Tỳ Ni gần thành Ca Tỳ La Vệ, một nơi hiện nay là...
(View: 156)
Vào giữa thập niên 1980, Elizabeth Harris, một Kitô hữu người Anh, cảm thấy sự thúc giục phải buông bỏ đức tin tôn giáo cố hữu của mình để bước vào thế giới một đức tin khác.
(View: 193)
Tenzin Gyatso, người được những tín đồ và những người ngưỡng mộ ngài tôn xưng là Đức Thánh Thiện Đạt Lai Lạt Ma, tự gọi ngài là một thầy tu giản dị
(View: 177)
Thiền sư Seigan Shōtetsu (1381-1459) là một trong vài người làm thơ nhiều nhất trong thi giới Nhật Bản.
(View: 130)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
(View: 308)
Huyền Trân Công Chúa, một anh thư rực sáng của nền trời nước Việt!
(View: 244)
Bốn mươi câu trích dẫn lời Đức Phật dưới đây được chọn lọc trong số 60 câu đã được đăng tải trên một trang mạng bằng tiếng Pháp
(View: 142)
Giảng luận về bài “ Bình Ngô Đại Cáo” ( 曹鶴岱平 ) ( Great Proclamation of Đại Việt Victory over Northern Invaders, translated by Prof. Nguyễn Cao Hách – University of Saigon )
(View: 156)
Tôi nhớ lại một cuộc trao đổi đầy băn khoăn vài năm trước đây mà tôi có với một người Mỹ
(View: 428)
Vào ngày 06.3.2021, Tu Viện Pháp Vương khởi sự cho một công trình "Ngày Hội Trồng Cây". Quí Phật tử vân tập về mảnh đất yêu thương của mình mà Tu Viện đã sẵn sàng cho khoảnh vườn cây ăn trái.
(View: 199)
Tôi chưa bao giờ được rèn luyện trong khoa học. Kiến thức của tôi chính yếu có từ việc đọc những tin tức bao gồm...
(View: 208)
Vấn đề Nam tôngBắc tông là một vấn đề tương đối rất cũ – cũ đến hơn một ngàn năm trăm năm kể từ ngày con người có được cái hạnh phúc biết đến giáo pháp của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
(View: 205)
Đức Phật không phải là một vị Thượng đế, vậy thì tại sao giáo huấn của Ngài là một tôn giáo và tại sao Phật tử tôn thờ Ngài như Thượng đế?
(View: 293)
Cách nay chừng vài tuần lễ tôi nhận được một phong thư dày gửi đi từ Thầy Thanh An ở Tích Lan, trong đó có quyển sách trên. Sách do nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2020
(View: 181)
Bây giờ chúng ta đến trình độ thậm thâm nhất của từ ái và bi mẫn, trình độ này là có thể bởi kiến thức về tính không của sự tồn tại cố hữu.
(View: 178)
Vào lúc Hán học còn thịnh hành tại Việt Nam trước 1975, những nghiên cứu về phật giáo đa phần quy chiếu vào kinh sách hay ...
(View: 363)
Phật tánh là tạng báu tánh giác (giác bảo tạng) mà tất cả chúng sanh đều sẳn có, như kho vàng ròng của người...
(View: 351)
Phật Giáo Việt Nam kể từ khi lập quốc (970) đến nay đã đóng góp rất lớn cho nền Văn Học Việt Nam qua các triều đại...
(View: 371)
Trong chương này tôi sẽ giải thích về tính vô thường, trình độ thứ nhất của hai trình độ của tuệ giác vào tiến trình của sinh tử luân hồi.
(View: 368)
Trong Kinh Thập Thiện Nghiệp Đạo, Đức Thế Tôn đã dạy cho Long Vương ở tại cung điện Long Vương Ta Kiệt La rằng...
(View: 316)
Cứ mỗi độ xuân về, khoảng đầu tháng chạp là nhà ngoại rộn ràng tất bật.
(View: 414)
Chú mục đồng chậm rãi bước xuống sông. Bên cạnh chú, con trâu lớn nhất đàn ngoan ngoãn xuống theo.
(View: 413)
Có một vấn đề tưởng chừng như đáng cho Phật tử chúng ta để ý: Vấn đề ân nghĩa.
(View: 411)
Mỗi năm Tết đến, khi những làn mưa Xuân nhè nhẹ, gió Xuân mơn man ùa về trên những vườn mai vàng, những cành đào
(View: 353)
Hoằng pháp là một trong những trách nhiệm quan trọng của người đệ tử Phật. Chính vì thế mà chư tổ dạy rằng
(View: 302)
con người, chúng ta sống trong đời này đều trải qua nhiều giai đoạn với niềm vui lẫn nỗi buồn.
(View: 374)
Cuộc pháp thoại giữa Đức PhậtTrưởng lão Tu Bồ Đề trong kinh Kim Cang Bát Nhã là một pháp thoại sâu sắc
(View: 430)
Trong văn học Phật giáo nói chung và văn học Thiền tông nói riêng thời hình ảnh con trâu với trẻ mục đồng đã trở thành thi liệu, biểu tượng...
(View: 387)
Trên con đường tu hành, hành giả thường gặp phải những thứ chướng ngại và những thứ chướng ngại đây gọi chung là “Ma”.
(View: 426)
Trong nền văn hóa của chúng ta, mọi người cảm thấy rất khó để hướng lòng nhân ái đến bản thân.
(View: 431)
Cảm Nhận Sự Thấu Cảm - Nguyên bản: Feeling Empathy. Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma . Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
(View: 607)
Tư Tưởng Phật Giáo Trong Văn Học Thời Trần - Tác giả: Nguyễn Vĩnh Thượng
(View: 431)
Mối Tơ Vương Của Huyền Trân Công Chúatác phẩm có tính đặc trưng nhất về thủ pháp nghệ thuật lồng ghép truyện trong truyện, đan xen tình tiết, cài cắm tư tưởng khi trần thuật của nhà văn Thích Như Điển
(View: 912)
Thế gian ly sanh diệt. Du như hư không hoa. Trí bất đắc hữu vô. Nhi hưng đại bi tâm.
(View: 360)
Khi chúng ta phát triển một ý tưởng thô về ý nghĩa gì là sự lệ thuộc trên tư tưởng, chúng ta nên tự hỏi mình rằng...
(View: 518)
Nguyên bản: View Yourself As Like an Illusion. Tác giả: Đức Đạt Lai Lạt Ma. Chuyển ngữ: Tuệ Uyển
Quảng Cáo Bảo Trợ